Akaid Nedir?

0

Akaid ne demektir? Anlamı, açıklaması. İslamiyette ve Hristiyanlıkta Akaid ile ilgili bilgi.

Akaid; dinsel inanç esaslarının tümüdür. Konusu biçimle (tapınma) değil, özle (inanç) ilgilidir.

Advertisement

İslâm’da akaid, dinin inançla (iman ve itikat) ilgili esaslarını, kısa ve özlü biçimde anlatan genel kurallar topluluğu olarak tanımlanabilir. İslâmda akaid, bütünüyle saptanmamış, çeşitli dinsel eserlerde parça parça belirlenmiştir. Bir bilimden çok, bir tür kural (düstur) olarak kabul edilir. Bu konuda Hicret’in 4. yüzyılından başlayarak din bilginleri, mutasavvıf ve düşünürlerce çeşitli kitaplar yazılmış ve “Akaid” medreselerde ders olarak öğretilmiştir. Akaidle ilgili en ünlü kitap Gazali’nin Kavaidül Akaid (Akaid Kuralları) adlı eseridir. Bu eserde dinin esaslarından ve usulden sözedilir. Ayrıca iman, imanın içeriği, imanı elde etme yolları, dereceleri, korunup güçlendirilmesi konusunda düşünceler de kitapta yer almıştır. Gazali’ye göre iman, önerilen itikatlara inanmaktır. Ayrıca İslâm, yalnızca katıksız inanmak değil, inkiyad (boyun eğme, kendini mutlak teslim etme) ve terk-i temerrüd (direnişi, karşı koymayı mutlak bırakma) anlamlarını da içerir. Gazali’nin dışında Necmettin Ömer Nasafi (öl. 1143), Tahavi, İmam Haremeyn gibi İslâm bilginleri de akaid kitapları yazmışlardır. Halk için özel olarak kaleme alınan basite indirgenmiş akaid kitaplarına İlmihal denilir.

Hristiyanlarda akaid, Latince “inanıyorum” demek olan credo sözcüğüyle anlatılır. Bu dinde akaid, Teslis’e (Üçleme), Baba, Oğul ve Ruhülkdüs’e inanmaktır. Bu konuda Doğu ve Batı kiliseleri arasında çıkan görüş ayrılıkları ancak son dönemlerde yatıştı. İlk Hristiyan akaidi, Tanrı Oğlu’nun Tanrılığını yadsıyan Arius’a yanıt vermek amacıyla 325’te İznik’te toplanan ilk kiliselerarası konsil tarafından yazıldı. Konsil, Tanrı Oğlu İsa’nın yaratılmayıp doğurulduğu, baba ile Oğul’un özde “aynı” olduğu görüşünü kabul etti.


Leave A Reply