Alaşım Nedir? Alaşım Çeşitleri

0

Alaşım nedir? Alaşım nasıl oluşur? Alaşım çeşitleri nelerdir? Alaşımların özellikleri nelerdir?

Alaşım; Birden çok madenin eritilerek birbirine karıştırıldıktan sonra soğutulmasından elde edilen yeni bir maddedir. Böylece, maddeyi meydana getiren madenlerin özelliklerinden başka özellikleri olan çok sayıda alaşımlar yapılabilir.

Advertisement

Madenlerin büyük bir kısmı istenilen sağlamlıkta, esneklikte veya atmosferik olaylar karşısında dayanıklı olmadıkları için doğrudan doğruya kullanılamazlar. Fakat bir madenin içine belli oranlar içinde başka elementler (özellikle madenler) ilave edilmekle özelliklerini değiştirmek, onlara dayanıklılık vermek mümkündür. Bu şekilde hazırlanan maden karışımlarına «alaşımlar» denir.

İçine çok az miktarda karbon, silisyum, fosfor gibi madenler ilave edilirse madenin özelliği istenilen şekli alır. Mesela çelik, demirin içerisine % 05 – 1,5 oranında karbon ilave edilmekle elde edilir. Bugün çeşitli özellikleri olan 500 den fazla alaşım birçok maksatlarla endüstride kullanılmaktadır.

Her alaşımın ayrı ayrı özellikleri olmakla beraber, genel olarak, ergime noktaları kendisini teşkil eden madenlerin ergime noktasından daha düşüktür. Alaşım, madenlere nazaran daha kolay dövülür, çekilir, işlenir ve dökülür. Yüzeyleri parlak olur, ısı ve elektrik akımını oldukça iyi iletirler.

Endüstride kullanılan bellibaşlı alaşımlar ve bunları teşkil eden madenler şunlardır:

Advertisement

Dur alüminyum : Alüminyum, bakır, manganez, magnezyum, silisyum.

Elektron: Alüminyum, magnezyum, bakır, çinko.

Magnelyum: Alüminyum ve magnezyum.

Mangan çeliği: Demir, manganez. (Çok serttir.)

Krom çeliği: Demir, krom, manganez, nikel, silisyum. (Paslanmaz)

Tungsten çeliği: Tungsten, demir. (Sıcağa ve soğuğa dayanır.)

Advertisement

Molibden çeliği: Demir, molibden. (Çok dayanıklıdır)

Vanadyum çeliği: Demir, vanadyum. (Çeliğe dayanıklılık ve esneklik verir.)

Silisyum çeliği: Demir, silisyum. (Esnektir, zemberek ve yay yapılır)

Pirinç: Çinko ve bakır.

Tunç (bronz): Bakır, kalay, çinko.

Beyaz metal: Çinko, bakır, alüminyum, magnezyum.

Alman gümüşü (Yeni gümüş): Bakır, nikel, çinko.

Lehim: Kurşun, kalay.

Kurşun-antimon alaşımı: Kurşun, antimon, kalay. (Matbaa hurufatı yapılır.)

Para alaşımı: Nikel, demir, bakır.

Monel alaşımı: Nikel, bakır, demir, manganez. (Piston, supap vs. yapılır)

Advertisement

Nikkrom: Nikel, krom, demir, manganez. (Elektrik ütüsü ve ekmek kızartma ocağında direnç olarak kullanılır.)

Amalgam: Gümüş, kalay, kadmiyum, civa (Diş dolgusu olarak kullanılır.)

Çan metali: Bakır, kalay. (Çan yapılır.)


Leave A Reply