Asiriyoloji Nedir

0

Asiriyoloji neye denir? Asiriyoloji neyi inceler? Asiriyoloji bilimi ile ilgili bilgi.

Asiriyoloji; Akkat, Babil ve Asurluların dil, edebiyat, toplumsal yaşam, tarih ve her türlü kültürel etkinliklerini inceleyen bilim dalıdır.

Advertisement

17. yüzyılın başlarında İtalyan gezgini Pietro della Valle, Perslerin başkenti Persepolis’te bulduğu Pers çivi yazısıyla yazılmış birkaç yazıtı kopya ederek yayımladı. Bu yayın, çiviyazılı belgelere ilişkin ilk yayımdı. Daha sonraki yıllarda çeşitli uluslardan bilim adamları ve gezginler, özellikle Persepolis’ te ele geçirdikleri yazıtları kopya ederek yayımladılar. Pers Kralı Büyük Darius’un Persepolis yakınlarındaki Bisutun (Behiştun) kayalıklarına oydurttuğu kabartmada yer alan Persçe, Elamca ve Babilce yazılmış üç dilli bir yazıt kopya edilip yayımlanınca büyük ilgi uyandırdı. 1802’de Alman tarih öğretmeni olan Georg Friedrich Grotefend, bu yazıttan ve yayımlanmış öteki yazıtlardan da yararlanarak Pers çiviyazısının 11 işaretini çözmeyi başardı. Bu arada 1842’de Fransa’nın Musul Başkonsolosu olan Emile Botta’nın Ninova ve Khorsabad da Asurca çiviyazılı belgeler bulması, çözme işlemini hızlandırdı. 1860’ta Fransız bilim adamı Jules Oppert’ın Elements de la Grammaire Assyrienne (Asurca Dilbilgisinin İlkeleri) adlı eserini yayınlamasıyla bu bilim dalı Asiriyoloji adını almış oldu. 1903’te Alman bilim adamı Walter Andrae’nin Asur İmparatorluğu’nun başkenti olan Asur’u kazması ve birçok Asurca tableti gün ışığına çıkarması, bu bilim dalının adını pekiştirdi. Ancak aynı kazılarda Sümerce, Akkatça, Hititçe, Hurrice, Urartuca, Elamca gibi ayrı dillerde çiviyazılı belgelerin bulunması Asiriyoloji’nin yalnız aynı gruptan olan Akkat, Babil ve Asur dillerini inceleyen bir bilim dalı olarak kalmasına neden oldu.


Leave A Reply