Aziziye Tabyaları Nerededir? Önemi, Savunma ve Nene Hatun Hakkında Bilgi

0

Aziziye Tabyası nedir, nerededir? Aziziye Tabyalarının önemi, savunması, tarihçesi nedir? Aziziye Tabyaları ve Nene Hatun ile ilgili bilgi.

Advertisement

Aziziye Tabyaları Hakkında Bilgi

Aziziye Tabyaları; Erzurum da Sultan Abdülaziz’in son yıllarında yapılan üç tabyadır. Kentin Kars Kapısı denilen kesiminin kuzeydoğusundaki Topdağı Yaylası üzerindedir. Tabyalar, halk arasında 93 Harbi adıyla bilinen 1877-1878 Türk-Rus Savaşı’nda hizmet gördü. Komutanı Kaymakam (Yarbay) Bahri Bey’di.

Deveboynu’nda düşmana yenilen Osmanlı Kuvvetleri geri çekilince Rus Ordusu, Erzurum’u kuşatma hazırlıklarına başladı. Rus başkomutanı kentin çarpışmasız teslim edilmesini önerdi. 27 Ekim 1877 gecesi başkomutanlarının önerisi kabul edilmeyince Ruslar Topdağı üzerinden Aziziye Tabyaları’na doğru yoğun topçu atışıyla saldırıya geçti. Saldırı sonucu tabyaların ikisi Rusların eline geçti.

Son tabyada düşmek üzereyken durumu öğrenen Erzurum halkı, kendi olanaklarıyla tabyayı savunan Osmanlı askerlerinin yardımına koştu. Nene Hatun da bu halk hareketinin önde gelenleri arasındaydı. Göğüs göğüse kanlı çarpışmalardan sonra Rus Ordusu bozularak tabyalardan geri çekildi ve Erzurum işgalden kurtuldu. 1952’de bu zaferin anısına tabyaların içine “Aziziye Tabyası Anıtı” dikildi. Temsili dört mezar üzerine “Asker, Gençler, Kızlar, İhtiyarlar” diye yazılarak, Aziziye savunmasının önemi ve Erzurum halkının kahramanlığı anıtlaştırıldı.

Aziziye Tabyası Kısaca

Aziziye Tabyası, 1877 – 1878 Osmanlı – Rus Savaşı’nda (93 Harbi) çarpışmalara sahne olan tabyadır. Top Dağı’nın eteklerindeki tabyalar C şeklinde bir plan üzerinde ve güneyden kuzeye üç tane olarak yerleşmiştir. Kars yolunun geçtiği Hamam Deresi’ni tutmak amacıyla yapılmıştır.

Advertisement
Nene Hatun

Kaynak: commons.wikimedia.org

Nene Hatun

Nene Hatun; 93 Harbi’nde yararlıklar gösteren kadın kahramandır (? 1957-Erzurum 1955).

Türk tarihinin önde gelen kadın kahramanlarından biridir. Tarihe 93 Harbi adıyla geçmiş olan 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Erzurum’da bulunan Aziziye tabyalarına giren Ruslar, burada beklemedikleri bir dirençle karşılaştılar. Osmanlı kuvvetlerinin ön saflarında o sıralarda genç bir kadın olan Nene Hatun da çarpıştı. İki çocuğunu evde bırakarak askerlerin arasına karıştı, bir saldırı sonucunda da Aziziye Tabyaları geriye alındı. Cumhuriyet döneminde kahraman ve yiğit Türk kadınının simgesi sayılan Nene Hatun, yaklaşık bir yüzyıllık ömründe saygı ve sevgi gördü. Anısını yaşatmak için 1955 yılının anneler gününde “annelerin annesi” seçildi. Yaşadığı ve öldüğü kent olan Erzurum’da anısı için bir anıt yaptırıldı, okullara ve bir caddeye adı verildi.


Leave A Reply