Ç Harfi – Özellikleri

0
Advertisement

Ç Harfi nedir? Ç Harfinin özellikleri, Ç harfinin tarihçesi, Ç harfi ile ilgili bilgi.

çÇ,ç Harfi: Türk alfabesinin 4. harfidir. Katı, patlamalı, titreşimsiz (titreşimli C’dir) bir diş eti sesdeşidir. Arap alfabesinde bu sesi gösteren işaret yoktur. Selçuklu ve Osmanlı alfabelerinde Fars yazısından alınan ç (çim) harfi kullanılmıştır. Ç, Osmanlıca alfabenin yedinci harfidir. Ebced hesabında ise c (cim) harfi gibi 3 sayısının karşılığıdır. Göktürk alfabesinde ç ve c için ortak bir işaret kullanılmıştır. Uygur alfabesinde c ve ç’yi gösteren işaret Arami-İran kaynaklı Soğd yazısından alınmadır. Nasturi yazılan Türkçede bu ses, alfabenin s harfiyle temsil edilir. Çin alfabesiyle yazılan Türkçe metinlerde ise ç için Çincede ça sesini veren işaret kullanılmıştır. 1928’de Latin kökenli Türk alfabesi düzenlenirken ç için 1922-1939 Azeri alfabesinde aynı sesi veren ç işareti kabul edilmiştir.

Ç sesi, ş ve t seslerinden oluşan bileşik bir sestir. Türkçenin asıl önseslerinden biridir. Fransızca, Fince, Arapça gibi bazı dillerde ç sesi yoktur. Bu sesin gerektiği durumlarda çeşitli dillerde şu harfler kullanılır: Polonya dili cz; Macarcada cs; Fransızcada tch; İngilizcede sözcüğün yapısına göre ch; Rusça ve Bulgarcada ise Kiril alfabesinin ç harfiyle yazılır.

Eski yada yeni tüm Türkçe lehçelerde ç sesi sözcüklerin hem başında, hem ortasında, hem de sonunda yer alır: Çanak, çakıl, çanta, koçan, sıçan, burçak, yalvaç, saç, koç vb.

Advertisement

Leave A Reply