Gayda Nedir? Gayda Müzik Aleti Özellikleri – Hakkında İlginç Gerçekler

0
Advertisement

Gayda Müzik Aleti nedir, nasıl bir enstrümandır? Gayda Müzik Aletinin bulunuşu, tarihçesi ve özellikleri nelerdir, hakkında ilginç gerçekler.

Gayda; Zurnalı ve tulumlu bir çalgıdır. Nefesli bir müzik aleti olan gayda İskoçyalılar’ın milli çalgısı sayılır.

Gayda bir tuluma tutturulmuş dört düdükle bir nefes borusundan ibarettir. Nefes borusu tuluma hava doldurmaya yarar. Bu borunun altına düşen boru zurnaya benzer. Üzerinde de altı delik vardır. Bu deliklerden istenen nağme çıkarılır. Öteki üç düdük tulumun üstünde bulunur. Bunlardan ikisi, zurnanın en pes sesinden bir oktav, üçüncüsü de iki oktav daha aşağı ses verir.

Gayda

Gayda

Gaydayı çalmak için koltuk altında tutulan tuluma hava doldurulur. Sonra bu tulum kolla sıkıştırılarak içindeki havanın düdük borularına gitmesi sağlanır.

Gaydayı İngiltere’ye bundan 2.000 yıl önce Romalıların getirdiği sanılıyor. İskoçya’ dan başka, İrlanda, İspanya, Fransa ve İtalya’da, İskandinav ve Balkan memleketlerinde de gaydanın bazı çeşitleri kullanılır.

Advertisement

Gayda Hakkında Gerçekler:

  • İskoçya’da meşhur olan gaydalar, muhtemelen binlerce yıl boyunca Türkiye, Asya, Afrika, Basra Körfezi ve Avrupa’nın bazı yerlerinde çalınmıştı.
  • Gaydaların tulumu çeşitli malzemelerden yapılabilir. Kullanılan tip genellikle çevreye bağlıdır, çünkü hava geçirmez ve uzun süre su emici olmalıdır. Kullanılan malzeme koyun derisi, geyik derisi, inek derisi ve kanguru derisi olabilir.
  • Saz, su sazlarından, plastik, metal, hayvan boynuzlarından veya pirinçten yapılabilir.
  • Borular ahşap veya plastikten yapılabilir.
  • Bugün 1800’lerden önce var olan çok fazla gayda olmamasına rağmen, eski zamanlardan beri var olduklarını gösteren birkaç örnek var. M.Ö. 1000 yılına tarihlenen heykel, gayda gösterir. Gaydalara yapılan diğer göndermeler, MS 2. yüzyıla tarihlenen yazılı olarak mevcuttur.
  • Kanada, Yeni Zelanda, Avustralya ve Birleşik Krallık gaydaları bugün askeri törenlerinde kullanıyor. Gaydalar polis servislerinde de yaygın olarak kullanılmaktadır.
  • Geleneksel müzikte yaygın olarak kullanılan gaydalar, metal, hip hop, punklar, klasik ve rock gibi daha az geleneksel müzik türlerinde de kullanılmıştır.
  • Great Highland gayda, özellikle çift kamış bir nefesli çalgı olarak sınıflandırılır.
  • Gayda, savaş sırasında düşmanları korkutmak için kullanıldıkları için bir seferde bir savaş silahı olarak kabul edildi.
  • 1560 ve 1746’da İskoçya’da gayda yasaklandı.
  • Roma’nın eski imparatoru Nero’nun Antik Roma yandığında gayda çaldığına inanılıyor.
  • Cesur İskoçya (Scotland the Brave) gayda ile en çok çalınan şarkı olarak biliniyor.


Leave A Reply