Gazneliler Devleti Hakkında Kısa Bilgi

0
Advertisement

İlk İslamiyeti kabul etmiş Türk Devleti olan Gazneliler Devleti ve sultanları hakkında kısa bilgiler.

gaznelilerİslam dinini ilk kabul etmiş Türk imparatorluğudur. 962’den 1187’ye kadar 225 yıl sürmüştür. Sultan Mahmut tarafından bir imparatorluk haline getirilmiştir.

Gazneliler Devleti en geniş bugünkü Afganistan, Türkmenistan, Harzem, İran’da Kirman, Horasan, Semnan Damgan, Lâristan, Isfahan, Rey, Hemedan, Yezd, Kazvin, Kaşan, Mazenderan, Esterabad, Geylân, Hindistan’da da Sind, Belûcistan, Pathunistan, Pencap, Racistan, Malva, Gucarat, Delhi, Agra, Ud, Allahabad ülkelerini içine alıyordu (tahminen 4.480.170 kilometrekare). Devletin başkenti 1157’ye kadar Gazne, o tarihten sonra Lâhur’du, 997’den sonra birkaç yıl Belh de başkent olmuştur. Gazneliler Devleti 999’a kadar İranlı Samanoğulları devletine bağlı kaldı, 1072’de Selçuklular’a bağlandı, bu, 1157’ye kadar 85 yıl sürdü. Devlet dilleri Türkçe ile Farsça idi.

Devletin temellerini atan, Alp Tekin adında, Müslümanlığı kabul etmiş bir Türk komutanıdır. Alp Tekin, 955’te Samanoğulları’nın Herat valiliğine getirilmişti, 961’de Horasan genel valisi oldu, 962’de Samanoğulları’nın egemenliğini tanımak şartı ile, bağımsızlığını ilan etti. 963’te, Alp Tekin ölünce, yerine oğlu Ebu-İshak İbrahim geçti, onun da 966′ da ölümü üzerine Alp Tekin’in manevi oğlu Bilge Tekin hükümdar oldu.

Bilge Tekin, daha 935’te Samanoğulları’nın Belh valisi bulunuyordu. 972’ye kadar 6 yıl Gazne’de hüküm sürdükten sonra yerine, Alp Tekin’in öteki manevi oğlu Piri Tekin geçti, bunun da 977’de ölümü üzerine Alp Tekin’in üçüncü manevî oğlu Nasırettin Sebük Tekin hükümdar oldu. Gazneliler Devleti’ni Gurlular ortadan kaldırdı.

Advertisement

Gazneli imparatorları ve saltanat yılları şunlardır:

1) Sebük Tekin (977-997)

2) İsmail (997)

3) Sultan Mahmut (997-1030)

Advertisement

4) Sultan Muhammet (1030 + 1040 -1041 )

5) Sultan I. Mesut (1030-1040)

6) Sultan Mevdut (1041-1048)

7) Sultan II. Mesut (1048-1049)

Advertisement

8) Sultan Ali (1049-1051 )

9) Sultan Abdürreşit (1051-1052)

10) Sultan Ferruhzât (1052-1059)

11) Sultan İbrahim (1059-1099)

Advertisement

12) Sultan III. Mesut (1099-1115)

13) Sultan Şirzât (1115-1116)

14) Sultan Arslan-Şah (1116-1117)

15) Sultan Behram-Şah (1117-1152)

Advertisement

16) Sultan Husrev-Şah (1152-1160)

17) Sultan Husrev Melik-Şah (1 160-1187)


Leave A Reply