Halifelik Hakkında Bilgi

0

Halifelik nedir? Halifelik ne zaman Osmanlılara geçmiştir, ne zaman kaldırılmıştır? Halifelik ile ilgili bilgi.

halifelik

Halifelik Hakkında Bilgi

Hz. Muhammed‘in ölümünden sonra yerine geçerek, din ve devlet işlerini yürütme işi. Hz. Muhammed, Hicret’ten ölümüne kadar, hem Tanrı elçiliği görevini, yani dini Müslümanlara öğretme işini yürüttü; hem de Medine’de, daha sonra Mekke’ de devlet işlerini yönetti. Ölümüyle, bu iki işi birden yürütecek görevlinin belirlenmesi sorunu ortaya çıktı. Bu görev, önce Hz. Muhammed‘in en yakın arkadaşı olan Hz. Ebubekir‘e verilince İslâm’da halifelik sorunu ortaya çıktı. Halife, Hz, Muhammed‘in dinsel ardılı değil, devlet yönetimini üstlenen vekili, yerine bakan kişi olmaktadır. Çünkü, Hz. Muhammed‘den başka bir peygamber gelmeyeceği, Kuran’da açık olarak belirtildiği gibi, İslâm dininde ruhban sınıfı da yoktur. Bu bakımdan halifeler, dinsel konularda da söz ve yetki sahibi olarak görev yapmışlardır.

Halifelik, sorumluluğu birçok tartışmayı da birlikte getirdi. Bazı Müslümanlar, Hz. Muhammed, Kureyş kabilesinden olduğu için halifenin de Kureyş kabilesinden seçilmesi gerektiğini ileri sürdüler. Hilafetin Hz. Muhammed‘in damadı ve amcasının oğlu Ali‘nin hakkı olduğunu ileri sürenler, bu seçime karşı çıktılar. İlk dört halife, Kureyş kabilesinden seçildiği için “hilafet-i kâmile” adıyla anılır. Ebubekir, Ömer ve Osman zamanında halifelik etkinliğini koruduysa da, Hz. Ali‘ye karşı çıkan Muaviye, çalkantılı günlerden sonra Ali‘nin şehit edilmesiyle, halifeliği üzerine aldı ve Emevi Hanedanı’nı kurdu. Bundan sonra halifelik, soyun üyeleri arasında bir saltanat biçimine dönüştü.

Abbasi halifeliği, 1258’de Hülagü’nün Bağdat’ı ele geçirmesiyle Mısır’a taşındı. 1517’ye kadar sözde halifede olan yönetsel yetkiler, buralarda kurulan devletlerin elinde kaldı. 1517’de Osmanlı Padişahı Yavuz Sultan Selim’in Mısır’ı Osmanlı Devleti’ne bağlamasıyla halifelik de Osmanlılara geçti. Osmanlı padişahları halifeliği, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasından sonra 1922’de saltanattan ayrıldı, 3 Mart 1924’te çıkarılan bir yasayla da kaldırıldı. Bundan sonra Müslümanlar kendilerine yeni bir halife seçmediler.


Leave A Reply