Hukukta Kişi ve Kişilik Kavramları

0

Hukukta kişi ve kişilik nedir? Kişi ve kişilik kavramı ile ilgili terimler, kişi türleri ve açıklamaları, hakkında bilgi.

Advertisement

KİŞİ KAVRAMI

Kişi, haklara ve borçlara sahip olabilen, yani hak ve borçları bulunabilen (hak ehliyetine sahip bulunan) varlıklardır. Bu nedenle, “kişi” terimi ile “hak ehliyeti” terimi aynı anlama gelir. İnsanların yanında, “İnsan toplulukları” ve “mal toplulukları” da kişi olarak kabul edilmektedir.

KİŞİLİK

A) DAR ANLAMDA KİŞİLİK

Haklara ve borçlara ehil olmayı, yani hak ehliyetini ifade eder ki, bu da “kişi” terimi ile aynı anlama gelir.

B) GENİŞ ANLAMDA KİŞİLİK

Advertisement

“Fiil ehliyeti”ni, “hak ehliyeti”ni, “kişisel durumlar”ı ve “kişilik hakları”nı içerir.

KİŞİ TÜRLERİ

A) GERÇEK KİŞİLER

Sadece “insanlardır. Dolayısıyla da bir hayvanın hakları ve borçları olamaz. Gerçek kişilerin doğum ve soybağı kayıtları doğum kütüğünde tutulur.

B) TÜZEL KİŞİLER

Belli bir amacı gerçekleştirmek ve bağımsız bir varlığa sahip olmak üzere kurulmuş ve hukuk düzeninin aradığı şartlara sahip bulunan kişi ve mal topluluklarıdır. Şirketler, kamu kurumları, kamu idareleri, vakıflar, dernekler gibi.

Advertisement

GERÇEK KİŞİLİĞİN BAŞLANGICI

Kişilik, çocuğun sağ olarak tamamıyla doğduğu anda başlar. Çocuğun sağ olarak anasının vücudundan ayrılmış olması, onun kişilik kazanması için yeterlidir.

Diğer yandan “cenin” hak ehliyetini, sağ doğmak koşuluyla ana rahmine düştüğü andan başlayarak elde eder.

GERÇEK KİŞİLİĞİN SONA ERMESİ

A) ÖLÜM

Ölüm, gerçek kişiliği sona erdiren hukuki bir olaydır. MK bu hususta iki karine kabul etmiştir:

B) ÖLÜM KARİNESİ

Bir kimse, ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren durumlar İçinde kaybolursa, cesedi bulunmamış olsa bile gerçekten ölmüş sayılır. Bu kimsenin nüfus kütüğüne mahallin en büyük mülki amirinin emriyle ölüm kaydı düşürülür. Buna ölüm karinesi denir. Örneğin, uçak kazası, gemi kazası, savaş hali, patlama, yanma gibi durumlarda cesedi bulunamayan kişinin ölümüne kesin gözle bakılır.

C) GAİPLİK

Ölüm tehlikesi içinde kaybolan veya kendisinden uzun zamandan beri haber alınamayan bir kimsenin ölümü hakkında kuvvetli olasılık varsa, hakları ölüme bağlı olanların başvurusu üzerine mahkeme bu kişinin gaipliğine karar verebilir. Örneğin Uludağ’a kayağa gidip dönmeyen ya da çalışmak üzere yabancı bir ülkeye gidip uzunca bir süre haber alınamayan bir kimse hakkında gaiplik kararı verilebilir.

Advertisement


Leave A Reply