İshal Nedir? Nedenleri ve İshal Durumunda Yapılması Gerekenler

0

Çocuklarda ve bebeklerde ishal nedir, neden olur? İshal durumunda bebeğin beslenmesi nasıl olmalıdır, neler yapılmalıdır?

ishal

Kaynak: pixabay.com

İshal

İshal; bağırsak hareketleri ve salgısının artması, bağırsaktaki emilimin azalması, buna bağlı olarak dışkı kıvamında bozukluk ve günlük dışkı atımında artma ile belirlenen durumdur.

İshal birçok hastalığın gidişinde görülen bir belirtidir. Yeni doğanlarda ve süt çocuklarında daha kolaylıkla oluşur ve daha ağır bir gidişi gösterir; bunun nedeni bir yaştaki çocukların besin değişimlerine ve sıvı kayıplarına karşı dayanıksız olmasıdır. Çocuklarda görülen iveğen ishaller en çok dengesiz beslenmeye ya da bakteri ve virüslere bağlı olarak gelişir. Yine çocuklarda daha ender olarak doğuştan enzim eksiklikleri, alerjiler ve doğumsal emilim kusurları ishal nedenleri arasında yer alırlar. Çocuklardaki iveğen ishal olgularında sıvı kaybı ve elektrolit dengesindeki bozukluğun saptanması ve giderilmesi gerekir. Sıvı kaybının vücut ağırlığının % 5’ini geçmediği olgular hafif ishal olarak nitelendirilir.

Günlük dışkı sayılan 5-8 arasında değişen bu çocuklarda huzursuzluk, deri direncinde (elastikiyetinde) azalma, göçlerde hafif çökme gibi bulgular bulunabilir. Ağırlık kaybının % 10’u geçtiği ağır olgularda dolaşım bozukluğu, bilinç kaybı, idrar hacminde azalma ya da idrara çıkmama gibi belirtilerle birlikte ölüme kadar varan ağır bir klinik görünüm gelişebilir. Erişkinlerde görülen ishal nedenlerinin başında alman yiyecekler ya da ilaçlar gelir. Bunun yanı sıra tifo, dizanteri, kolera, bağırsak veremi, kalınbağırsak divertikülü gibi hastalıkların gidişinde, safra kesesi ve pankreas dış salgısı yetersizliğinde ve bazı ruhsal bozukluklarda öteki belirtilerin yanı sıra ishal görülebilir.

Çocuklarda Yaz İshali Nedenleri Nelerdir? Tedavisi Nasıl Olur?

İshal Durumunda Yapılması Gerekenler

Yaz günlerinde daha çok görülen ishal temiz olmayan içme suyundan, bozuk sütten ya da bir başka yiyecekten kaynaklanabilir. Günde 4-5 kez yeşilimsi sulu biçimde dışarı çıkmaya ve karında sancıya neden olur. En etkili önlemi kaynatılmış bol su içmektir. ishal yinelediği ve geçmediği zaman bir doktora başvurmalıdır. Doktor vermedikçe bir ilaç almamalıdır.

Basit ishallerde havuç çorbası ve pirinç lapası yenmelidir. Keçiboynuzunun da ishali kesici etkisi vardır. Çocuklarda ishal ayrıca önem taşır. Anne sütü içerdiği antikorlar nedeniyle bebeği enfeksiyonlardan koruduğu gibi, ishalden de korur. Bu nedenle anne sütüyle beslenmeyen bebeklerde ishal daha sıklıkla görülür.

Hafif vakalarda çocukta büyük değişiklik yoktur. Yemeğini rahatça yer, keyfi yerindedir. Ağır vakalarda ise bebek huzursuz, iştahsızdır ve ateş yükselir. Bazen de kusma görülür. İshalde en büyük problem, susuz kalmadır. Böyle durumda bebekte uyku hali görülür. Ağzı kurudur, bıngıldağı içeri doğru çöker, genel olarak huzursuzdur. Daha ağır durumlarda bebeğin derisi pörsümüştür, ağzından beslenemez, ateşi ya çok yüksek ya da çok düşüktür. Susuzluk çok ilerlerse bebeğin beyni hasara uğrar, hatta ölümlere rastlanır.

Eğer bebek biberonla besleniyorsa biberonların ve emziklerin iyice kaynatılması gerekmektedir. Özellikle emziklerin temizliğine büyük bir özen göstermelidir. İshalin birinci gününde bebeğe süt verilmez. Yarım litre suyun içine bir çay kaşığı şeker ve yarım çay kaşığı tuz koyup suyu kaynatmalı, soğuduktan sonra bebeğe vermelidir. Ertesi gün bu suyla birlikte çay, mevsimine göre elma ya da şeftali suyu içirilir. Beş gün süreyle bu beslenme sürmeli, buna ek olarak da kaynatılıp soğutulmuş su bol bol verilmelidir. Bebeklere hiçbir zaman biberonda artan mama tekrar verilmez. Çünkü ılık ortamda bakteriler hızla artar ve bağırsak enfeksiyonlarına neden olur.


Leave A Reply