Karaciğer Fonksiyon Testleri Nelerdir? Değerler Ne Anlama Gelir?

0

Karaciğer fonksiyon ve enzim testleri nelerdir? Karaciğer fonksiyon testlerinde neler ölçülür, değerler nelerdir ve ne anlama gelir?

Karaciğer Enzim ve Fonksiyon Kan Testi Sonuçları

Karaciğer enzimleri veya karaciğer (hepatik) fonksiyon testleri, karaciğerin normal çalışıp çalışmadığını ya da bir hasarı veya hastalığı olup olmadığını belirlemek için kullanılan yaygın kan testleridir. Bu testler, şüphelenilen veya izlenmesi gereken bir karaciğer hastalığı varsa kan alınarak yapılır. Bu kan testleri yıllık rutin kontrolün bir parçası da olabilir.

Bu testler için damardan kan çekilir ve işlenmek üzere bir laboratuvara gönderilir. Hafifçe yükseltilmiş değerler tipik olarak karaciğerin büyük bir incelemesini gerektirmez. Birden fazla test bir problemi gösteriyorsa, test sonuçlarını doğrulamak için karaciğer biyopsisi gerekebilir veya bir BT veya MRI taraması yapılabilir.

Rutin Karaciğer Kan Testleri

Bazı hastalar için, bu laboratuvar testleri, karaciğer sorunlarına neden olduğu bilinen bir ilaç alınıyorsa rutin kontrolün bir parçasıdır. Bunun nedeni, birçok ilacın karaciğer hasarına neden olduğu veya karaciğer fonksiyonunda sorunlara neden olabileceğidir.

Alkol tüketimi aşırı ise karaciğer hasarına neden olduğu bilinmektedir. Bu nedenle sık sık içen bireyler, zarar görmediğinden emin olmak için karaciğer fonksiyonlarını kontrol edebilirler.

Bazı kimseler de karaciğerin durumunun kötüleşmediğinden emin olmak için rutin izleme gerektiren bazı problemleri olduğu bilinmektedir. Örneğin, karaciğer yağlanması ya da siroz hastalığı olduğu bilinen kişiler, her altı ayda bir kontrol ettirirler, hatta aynı zamanda bir BT taraması yaptırıp, ultrason çektirebilirler.

AST (Aspartat Fosfataz) Laboratuvar Sonuçları

Bu test tipik olarak karaciğer hasarı veya aktif veya kronik karaciğer problemini tespit etmek için kullanılır. Kalp de AST’yi serbest bırakabilir, bu yüzden sadece bu testten ziyade tüm karaciğer testlerine bakmak önemlidir.

AST seviyeleri, şok, düşük tansiyon veya karaciğerin kan ve oksijenini yok eden diğer durumlardan ciddi şekilde etkilenebilir.

Normal seviye:

Erkeklerde: 8-46 birim / litre

Bayanlarda: 7-34 adet / litre

ALT (Alanin Aminotransferaz) Laboratuvar Sonuçları

Bu test, karaciğer yaralanmaları ve uzun süreli karaciğer hastalığını tespit etmek için kullanılır. Son derece yüksek seviyeler, virüs, alkol, ilaç veya toksin dahil olmak üzere herhangi bir nedenden dolayı aktif hepatite işaret edebilir. Bazı reçeteli ve reçetesiz ilaçlar ALT seviyelerinde artışa neden olabilir.

ALT seviyeleri, şok, düşük tansiyon veya karaciğerin kan ve oksijenden yoksun kaldığı diğer durumlardan önemli ölçüde etkilenebilir. Bu nedenle, en yoğun hastalarda, özellikle yoğun bakım hastalarında ALT seviyelerinin yükselmesi beklenir.

Normal seviye: litre kan serumu başına 5-40 birim

ALP (Alk Fos, Alkalin Fosfataz) Laboratuvar Sonuçları

ALP karaciğerin safra kanallarında bulunan bir maddedir. Safra kanallarının zarar görmesi veya tıkanması, artmış ALP seviyeleri ile sonuçlanabilir.

Alk fos’lerindeki bir yükselme, karaciğerin kendisinde bir problemin olduğu anlamına gelmeyebilir, ancak karaciğerden çıkan kanallarda sorun olabilir.

Normal Seviye: 13-39 adet / litre

kan testi

Total Bilirubin (T. Bili) Laboratuvar Sonuçları

Bu laboratuvar testi doğrudan ve dolaylı bilirubin dahil olmak üzere kandaki toplam bilirubini ölçmektedir. Bilirubin normal olarak kan hücreleri ölümü sırasında üretilir ve karaciğer bilirubini safra yoluyla atılır. Kanda bulunan çok fazla bilirubin, hastanın sarı renkte olmasıyla sonuçlanır. Bu test sayesinde, sarılık oluşmadan önce yüksek bilirubin seviyelerini tespit edebilir.

Normal Seviye: 100 ml başına 1 mg

Dolaylı Bilirubin (I. Bili) Laboratuvar Sonuçları

Dolaylı bilirubin suda çözünmez. Suda çözünmesi ve vücuttan atılabilmesi için, direkt (suda çözünen) bilirubine dönüştüğü karaciğere gitmesi gerekir.

Dolaylı Bilirubin = Total Bilirubin – Direkt Bilirubin

Direkt Bilirubin (D. Bili) Laboratuvar Sonuçları

Dolaylı biluribin karaciğerde direk biluribine dönüşür. Dolaylı bilirubinin, direk bilirubine oranı, karaciğerin dolaylı biluribini, direk biluribine dönüştüremiyorsa değişir.

Normal Seviye: 100 ml’de 4 mg

Albumin Laboratuvarı Sonuçları

Albumin, kanda ölçülebilen, kan plazmasında çok yaygın olan, karaciğer tarafından yapılan bir proteindir. Karaciğer kronik veya akut hasara sahipse, kandaki albümin seviyesi genellikle düşük olacaktır. Düşük seviyede albümin de yetersiz beslenmeden kaynaklanabilir ve düzenli beslenmeyen hastalarda görülür. Kronik hastalarda da görülebilir.

Normal Seviye: 3.5-5 gram / 100 ml



Bir Yorum Yazmak İster misiniz?