Keten Bitkisi Özellikleri

0

Keten nedir? Keten nasıl bir bitkidir, özellikleri, yetiştirilmesi, kullanım alanları hakkında bilgi.

keten-bitkisiKeten; (Lat. Linum) İkiçenekliler sınıfının Ketengiller familyasından bir bitki. 100 kadar türü vardır. Çiçekleri gözalıcı mavi renklidir. Yapraklan basit; sarmal dizilişli 1-4 cm kadar uzunlukta, şerit biçimindedir. Ilıman bölgelerdeki kireçli topraklarda yetişir.

Advertisement

Keten çok eski çağlardan beri bilinen bir bitkidir. Eski Mısır mumyalarındaki bezler ketenden dokunmaktaydı. Mezopotamya’da da liflerinden dokumacılıkta yararlanıldığı bilinir. Asya ve Avrupa’da da çok eskiden beri dokumacılıkta kullanılmaktaydı. Bugün dünyada Rusya, Çek ve Soslovakya, Polonya, Fransa, Hollanda ve Belçika başlıca keten yetiştiren ülkelerdir. Türkiye’de Marmara, Karadeniz, Ege ve İç Anadolu’nun bazı yörelerinde keten yetiştirilmekle birlikte, dünya üretiminin yanında düşüktür.

Keten lifi ve tohumları için yetiştirilen bir bitkidir. Tohumları 4-6 mm boyunda, yumurta biçiminde, kokusuz ve yağlıdır. % 45-50 oranında sabit yağ içerirler. Keten saplarından ayrılması için mekanik ve havuzlama yöntemleri uygulanır. Mekanik yöntemle elde edilen lifler sert ve dayanıksız olduğu için tutulmaz. Havuzlama yönteminde ise keten sapları havuzlarda bulunan suya yatırılır. Bu yöntemle birkaç günde yumuşayan lifler, çırpılarak odunlardan ayrılır. Bu lifler tekstil endüstrisinde kullanılır. Tohumlarından yararlanmak için ekilen ketenler hasadı da lif keteninin hasadı gibi yapılır. Biçilen saplar kurutulur, daha sonra da savrularak tohumlar ayrılır. Keten tohumları veteriner hekimlikte müshil, ağrı giderici ve yumuşatıcı olarak kullanılır. Keten tohumlarından elde edilen yağa bezir yağı da denir. Bu yağdan boya endüstrisinde yararlanılır.

Ketengiller, (Lat. Linaceae) İkiçenekliler sınıfının Geraniales takımından bir familyadır. Ilıman bölgelerde yetişir. Otları, ağaçları kapsayan 9 cinsi ve 200 kadar türü vardır. Türkiye’da 2 cinsi ve 40’a yakın türü yetişir. En çok yetişeni ketendir. Yaprakları basit, tam düz kenarlı, almaşık, bazen karşılıklı dizilişidir. Çiçekleri dal uçlarında demet halinde tek ya da toplu düzgün ve aktinomorftur.

Advertisement


Leave A Reply