Meddahlık Hakkında Bilgi

0

Meddah kime denir, meddahlık ne demektir? Meddahlığın tarihçesi, özellikleri, hakkında bilgi.

Meddahlık

Meddahlık; Taklitler yapıp hoş hikâyeler anlatarak, dinleyenleri eğlendirenlere “meddah”, bu işe de “meddahlık” denir. Eskiden, meddahlar kapalı, açık yerlerde, toplananlara hikâye anlatır, sonunda da zamanın ilergelenlerini, ya da o daveti yapan kimseyi överlerdi. Bundan dolayı “meddah” (methedici) denilmiştir.

Meddah, halkın hikâye dinleme ihtiyacını karşılardı. Tiyatronun olmadığı devirlerde karagöz, orta oyunu gibi, meddah dinlemek de halkın başlıca eğlencelerinden biriydi. Meddahın elinde bir mendil, bir de baston bulunurdu. Mendille bazen terini kurular, bazen de bebek biçiminde büküp çengi oynatırdı: bastonuyla da, yere vurarak kapı çalmısından bekçi sopasına kadar bazı sesleri taklit ederdi.

Meddahlık

Meddahlık çok güç bir sanattı. Onun için, şöhretli meddahlar çok nadir yetişmiştir. Meddahta bulunması gerekli özelliklerin başlıcaları şunlardı: Her şarkıyı okuyacak kadar güzel ses, müzik bilgisi; imparatorluğun her çeşit tebaasını konuşturacak kadar şive taklidi; zamanın edebiyatı üzerinde, meşhur bir hikâyeyi ballandırıp genişleterek ilâvelerle halkın hoşuna gider hale getirecek derecede hayal kuvveti; her çeşit, irili ufaklı hayvan taklitlerinden çocuk ve kadın seslerine kadar değişebilen bir ses zenginliği, taklit tecrübesi; sırasında dinleyicilerin ortaya atacakları sözleri hemen cevaplandırabilecek bir hazırcevaplık; hattâ neşeli, kederli hale göre sesinde ve yüzünde gerekli değiştirmeyi yapacak, mimiklerine hâkim olacak bir aktörlük kabiliyeti.

Meddahlık, bir tek kişinin oynattığı tiyatro gibiydi. Yurdumuzda gerçek tiyatronun yayılmasıyla o da ortadan kalktı. Son devrin en tanınmış meddahları arasında, “Ayı Kemal” diye anılan Süruri, meddah Aşki ve İsmet sayılabilir.


Leave A Reply