Monosakkaritler Özellikleri

0

Monosakkarit nedir? Monosakkaritlerin yapısı, özellikleri ve çeşitleri nelerdir? Monosakkaritler ne işe yarar, hakkında bilgi.

Advertisement

Monosakkaritler

Basit şekerler de denilen bu moleküller hidrolizle, daha küçük birimlere parçalanamaz. Monosakkaritler; karbon atomlarının sayılarına göre sınıflandırılır. Bunlar 3 karbonlu triozlar, 5 karbonlu pentozlar ve 6 karbonlu hekzozlar şeklinde doğada bulunur.

Triozlar: Bu karbonhidratlar 3 karbonlu şekerler olup, hücre metabolizmasında (solunum ve fotosentez) ara ürün olarak oluşur. Bu moleküllere örnek olarak; gliserik asit, gliseraldehit ve pirüvik asiti verebiliriz.

Pentozlar: Bu moleküller, 5 karbonlu riboz ve deoksiriboz şekerleri olup DNA, RNA, ATP, NAD ve FAD gibi molekülerin yapısına katılır.

Advertisement

Heksozlar: Bu moleküller, 6 karbonlu şekerler olup, glikoz, fruktoz ve galaktoz olarak üç çeşittir. Bal, üzüm ve kanda bol olarak bulunan glikoz, hücrelerin enerji üretiminde kullandığı en önemli monosakkarittir.

Beyin hücrelerinin çalışması, tamamen glikoz ve oksijene bağlıdır. Normal bir insanın 100 mililitre kanında 90 -100 miligram glikoz bulunur. Glikoz miktarının azalması veya yükselmesine bağlı olarak şeker hastalığı görülebilir (Diabetes mellitus).

Bitkilere özgü olan fruktoz, sakarozun yapısında bulunur. Meyve şekeri olarak bilinir ve en tatlı şekerdir. Galaktoz; hayvansal kökenlidir. Süt şekeri olan laktozun yapısında bulunur.

Her üç molekül de altı karbonludur (\displaystyle {{C}_{6}}{{H}_{12}}{{O}_{6}}). Ancak atomlarının farklı dizilmesiyle birbirinden ayrılırlar. Yani kapalı formülleri aynı, açık formülleri farklıdır (izomer). Monosakkaritler, suda çözünür ve hücre zarından geçer. Zardan geçmeleri hızlıdan yavaşa doğru; galaktoz, glikoz ve fruktoz şeklindedir.


Leave A Reply