Su Arıtımı Nedir? Nasıl Yapılır?

4

Su arıtımı nedir, nasıl yapılır? Su arıtımının önemi, yapımı ve özellikleri hakkında bilgi.

Su Arıtımı

Vücudumuzun ve dünyanın yaklaşık %70 inin sudan oluştuğunu biliyoruz. Peki doğada var olan ve kullandığımız tüm sular aynı özellikte midir?

Advertisement

Suyun formülünün H20 dur. Yani bir su molekülü iki hidrojen atomu ile bir oksijen atomundan oluşur. Ancak suyun içinde çeşitli maddeler çözünerek çözelti oluşturabiliyordu. Peki suyun içinde hangi maddeler olabilir?

Yağmur sularının ya nehir ve göl yataklarına gittiğini ya da toprağın geçirimli tabakasından geçerek yeraltı sularına karışır.

Yağmur suları nehirlere ulaşırken veya yeraltı sularına ulaşana kadar çeşitli toprak yapılarından geçer. Bu toprak yapılarında bulunan çeşitli tuzlar suyun içinde çözünerek suya karışır.

su-aritma-1
Şekilde gördüğünüz yeraltı suyunun içinde Mg2+ ve Ca2+ iyonları bulunmaktadır. Bu şekilde içerisinde kalsiyum ve magnezyum iyonları bulunduran sular sert su olarak adlandırılır.

Advertisement

Sert sularda magnezyum ve kalsiyum iyonları bulunduğundan bu sular buharlaştığı zaman magnezyum ve kalsiyum iyonları yüzeye tuz şeklinde çöker. İşte dipte oluşan bu çökelti bizlerin kireç olarak adlandırdığı CaC03 tuzudur. Dolayısıyla sert sular kireçli su şeklinde de adlandırılır.

Sert suların ya da diğer bir deyişle kireçli suların günlük yaşantımıza birçok olumsuz etkisi vardır. Örneğin uzun süre kullandığımız çaydanlıklarda zamanla beyaz bir tortu oluştuğunu görmüşsünüzdür. Bu beyaz tortu sudaki kalsiyum iyonlarının kalsiyum karbonat şeklinde çökmesinden kaynaklanır.

Reklamlarda sıkça karşılaştığımız bulaşık veya çamaşır makinelerinin rezistansına CaC03 tuzu çökerek kalın bir tabaka oluşturur. Bu durumda iletkenliği azalan rezistans görevini tam yapamaz ve elektrik sarfiyatını arttırır.

Sert sulardaki kalsiyum ve magnezyum iyonları sadece rezistansların yüzeyine çökelmez. Su borularının da iç yüzeyine çökerek boruların daralmasına ve hatta zamanla tıkanmasına neden olur.

Sert suların bir diğer olumsuz yanı şampuan veya sabunların köpürmelerini engellemesidir. Sert suların yapısındaki kalsiyum ve magnezyum iyonları sabun, şampuan ve deterjanlardaki iyonlarla tepkimeye girerek çökelmesine neden olur.

Advertisement

Bu durumda temizlik maddelerinin köpürmesini ve temizlik işlemini yerine getirmesini önler. Ayrıca kalsiyum ve magnezyum iyonları çamaşırların üzerine çökerek renklerinin açılmasına veya beyaz elbiselerin zamanla grileşmesine de neden olur.

Sert, yani kireçli suların içiminin de verdiği tat farklıdır. Sert sular biraz bazik özellikte olduğundan ağızda acımsı birtad bırakır.

Demek ki sularda sertliğe neden olan iyonlar kalsiyum ve magnezyum iyonlarıdır. O halde kalsiyum ve magnezyum iyonlarını çok az miktarda bulunduran sular ise yumuşak su olarak adlandırılır.

Yumuşak sularda kalsiyum ve magnezyum iyonları çok az olduğu için yukarıda saydığımız olumsuz durumlara rastlanmaz ve tadları acımsı değildir.

Sert suların kullandığımız eşyalara nasıl zarar verdiğini gördük. Peki normal sertlikteki sular insan sağlığı açısından olumsuz bir etki yapar mı? Çoğunuzun cevabı muhtemelen “Evet” olacaktır. Ancak sanıldığının aksine normal sertlikteki sular insan sağlığı açısından faydalıdır. Neden mi?

Advertisement

Kemiklerin gelişip güçlenmesi için kalsiyum ve magnezyum gibi iyonlara ihtiyaç duyarız. Demek ki normal sertlikteki sular kemik gelişimimiz için yararlı sulardır.

Sonuç olarak sert sular eşyalarımıza zarar vermektedir. Bu tip zararlardan kaçınmak için yumuşak su kullanılmalıdır. Ancak kemik gelişimi açısından yumuşak su yerine normal sertlikteki suları içmeliyiz.

Peki suların sertliği nasıl giderilir? Sert su nasıl yumuşak su haline getirilebilir?

Bunun için iki yöntemden bahsedeceğiz.

1. Kaynatma ve Dinlendirme

Su kaynattığımız çaydanlıklarda zamanla kireç tortusu oluştuğunu görmüştük. O halde sert sular önce kaynatılıp bir süre dinlendirildiğinde suyun içindeki kalsiyum ve magnezyum iyonları tortular oluşturarak dibe çöker. Bu sular süzülerek yumuşak su elde edilmiş olur.

Advertisement

2. İyon Değiştirici Reçine

Suya sertlik veren iyonlar kalsiyum ve magnezyum iyonlarıdır. O halde biz bu iyonları sudan uzaklaştırabilirsek suların sertliğini giderebiliriz. Peki bu nasıl yapılır? Özel bir reçineye kalsiyum ve magnezyumdan daha aktif ve karbonat (CO3) iyonları ile tortu oluşturmayan sodyum (Na+) iyonları emdirilir.

Sert su bu iyon değiştirici reçinenin içinden geçerken reçinenin içindeki sodyum (Na+) iyonları sudaki kalsiyum ve magnezyum iyonları ile yer değiştirir.

su-aritma-2

Sularda karşılaşacağımız tek problem suların sertliği değildir. Özellikle içme sularının hastalık yapıcı mikroorganizmalardan da arıtılması gerekir. Bunun için yapılan işlemlere dezenfeksiyon denir.

Klorlama çok eskiden beri bilinen bir yöntemdir. Suların içinden klor gazı geçirilerek içlerindeki mikroplar öldürülür. Ozonlama yöntemi daha yeni bir yöntem olup klorlamaya benzer bir prensiple çalışır.

Advertisement


4 yorum

Leave A Reply