İklim Değişikliği Nedenleri Atmosferdeki Sera Gazları ve Etkileri Nelerdir?

0
Advertisement

İklim değişikliği nedir? İklim değişikliği neden ve nasıl meydana gelir, zararları nelerdir, nasıl önlenebilir, hakkında bilgi.

İklim Değişikliği

İklim bazen hava ile karıştırılır. Ancak iklim, uzun bir süre boyunca ölçüldüğü için havadan farklıdır, oysa hava günden güne veya yıldan yıla değişebilir. Bir bölgenin iklimi, mevsimsel sıcaklık ve yağış ortalamalarını ve rüzgar düzenlerini içerir. Farklı yerlerin farklı iklimleri vardır. Örneğin çöl kurak iklim olarak adlandırılır çünkü yıl boyunca yağmur veya kar olarak çok az su düşer. Diğer iklim türleri arasında sıcak ve nemli tropikal iklimler ve ılık yazları ve soğuk kışları olan ılıman iklimler bulunur.

İklim değişikliği, bir yerdeki sıcaklık ve tipik hava modellerinin uzun vadeli değişimidir. İklim değişikliği belirli bir yere veya bir bütün olarak gezegene atıfta bulunabilir. İklim değişikliği, hava modellerinin daha az tahmin edilebilir olmasına neden olabilir. Bu beklenmedik hava koşulları, çiftçiliğe dayanan bölgelerde mahsulü korumayı ve yetiştirmeyi zorlaştırabilir çünkü beklenen sıcaklık ve yağış seviyelerine artık güvenilemez. İklim değişikliği, daha sık ve daha yoğun kasırgalar, seller, sağanak yağışlar ve kış fırtınaları gibi diğer zararlı hava olaylarıyla da bağlantılı.

global warming - Küresel Isınma

Advertisement

Kutup bölgelerinde, iklim değişikliğiyle bağlantılı ısınan küresel sıcaklıklar, buz tabakalarının ve buzulların mevsimden mevsime hızlı bir şekilde eridiği anlamına geliyor. Bu, gezegenin farklı bölgelerinde yükselen deniz seviyelerine katkıda bulunur. Yükselen sıcaklıklar nedeniyle genişleyen okyanus suları ile birlikte, deniz seviyesindeki artış, artan sel ve erozyonun bir sonucu olarak kıyı şeridine zarar vermeye başlamıştır.

Mevcut iklim değişikliğinin nedeni büyük ölçüde doğal gaz, petrol ve kömür gibi fosil yakıtların yakılması gibi insan faaliyetleridir. Bu malzemeleri yakmak, sera gazları denen gazları Dünya’nın atmosferine salmaktadır. Orada, bu gazlar atmosferdeki güneş ışınlarının ısısını hapsederek Dünya’nın ortalama sıcaklığının yükselmesine neden olur. Gezegenin sıcaklığındaki bu artışa küresel ısınma denir. Gezegenin ısınması yerel ve bölgesel iklimleri etkiliyor. Dünya tarihi boyunca iklim sürekli olarak değişti. Doğal olarak ortaya çıktığında, bu yüzlerce ve binlerce yıldır gerçekleşen yavaş bir süreçtir. Şu anda gerçekleşmekte olan insan etkisi altındaki iklim değişikliği çok daha hızlı gerçekleşiyor.

İklim Değişikliği Nasıl Gerçekleşir?

Dünyamız diğer gezegenlerden çok farklı. Üzerinde canlıların yaşamasını olanaklı hale getiren birçok özelliği var. Bunların başında atmosferinin yapısı gelir. Atmosfer gezegenimizi çepeçevre kaplayan ince bir hava katmanı. Gezegenimizde sıcaklıkların belirli bir dengede kalmasını sağlar. Atmosfer olmasaydı, gezegenimiz hem çok daha soğuk bir yer olurdu hem de gece ile gündüz arasındaki sıcaklık farkı çok daha fazla olurdu.

Atmosfer Dünya’yı bir battaniye gibi sararak onu aşırı sıcaktan ve soğuktan korur. Atmosferin içinde çeşitli gazlar bulunur. En çok bulunan gazlarsa azot ve oksijendir. Ancak, atmosferde “sera gazları” adı verilen, ısıyı tutan bazı gazlar da var. Karbondioksit, su buharı ve metan atmosferde en çok bulunan sera gazları. Dünyamıza gelen ve ardından tekrar geriye, uzaya yansıyan güneş ışınlarının bir kısmı bu gazlar tarafından tutulur. Yani ısının uzaya kaçışı bir miktar azalır. Gezegenimizin belirli bir sıcaklıkta kalmasını sağladıkları için, sera gazlarının canlılar için yaşamsal önemi vardır.

Advertisement

iklim değişikliği

İklim değişikliği olarak adlandırılan sorun, atmosferdeki sera gazlarının miktarının artması nedeniyle gerçekleşiyor. Bu gazların miktarı arttıkça atmosferdeki sıcaklık da artıyor. Bu da dünyanın farklı yerlerinde iklim dengesizliklerine neden oluyor.

Peki atmosferdeki sera gazları neden artıyor?

Günümüzde insanlar endüstriyel ve tarımsal üretim, ısınma, ulaşım gibi , ihtiyaçları için her zamankinden daha fazla enerji kullanıyor. Atmosferdeki sera gazı miktarının artmasının bir başka nedeni de havadaki karbondioksiti emen ve besin olarak kullanan ağaçların ve diğer bitkilerin sayısının azalması. Kullanılan enerjinin çoğu da petrol, kömür ve doğal gaz gibi fosil yakıtlardan sağlanıyor. Bu maddeler enerjiye dönüştürülmek için yakıldıklarında ortaya bol miktarda sera gazı çıkıyor ve bunun sonucunda atmosferdeki sera gazı miktarı artıyor.

İklim değişikliği yalnızca havanın ısınması anlamına gelmez. Isınan hava iklimin işleyişini etkiler. Bu durumda Dünya’nın bazı bölgelerinde kuraklıklar görülürken bazı yerlerde de şiddetli yağışlar ve fırtınalar oluşabilir. Eriyen buzullar nedeniyle deniz seviyesi yükselir. İklimin değişmesiyle bazı hastalıklar yaygınlaşabilir. Örneğin soğuk iklimlerde yaşayamayan sivrisinekler sıcaklıkların artmasıyla Dünya’nın farklı yerlerine yayılabilir. Bu durumda sivrisinekler yoluyla bulaşan sıtma hastalığının görülme sıklığı artabilir.

Advertisement

İklim değişikliği sorununun çözümü için yapılabilecek en etkili şeylerden biri, insanların enerji ihtiyaçlarını fosil yakıtlar yerine yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılaması, örneğin Güneş’ten, rüzgârdan ve jeotermal kaynaklardan enerji elde edilirken atmosfere sera gazları salınmıyor.


Leave A Reply