Muz Nasıl Bir Meyvedir? Nasıl Yetiştirilir? Özellikleri Tarihçesi Yararları

3
Advertisement

Muz nedir, nasıl bir meyvedir? Muz nerede ve nasıl yetişir? Muzun özellikleri, tarihçesi, yetiştirilmesi, yararları hakkında bilgi.

muz

Kaynak: pixabay.com

Muz Hakkında Bilgi

Kendine öz kokusu olan, tatlı, besleyici, kalınca kabuklu, yumuşak, uzunca bir meyvedir. Muz ağacının 2-3 m. uzunluğunda, 50-60 cm. genişliğinde uzun yaprakları vardır. Genç yapraklar, ilk yıllarında, külahı biçiminde, kendi üzerlerine kıvrılmışlardır. Zamanla açılıp uzayan bu yapraklar, rüzgârın etkisiyle, enlemesine yırtılırlar.

Muz mor çiçekler açar. Meyvaları «hevenk» adı verilen büyük salkımlar biçimindedir. Muz ağacı tropikal bölgelerde, serin, rutubetli, gölgeli yerleri sever. Avrupa’nın güney bölgelerinde de, kuzey rüzgârlarından korunmuş bahçelerde yetiştirilebilir.

Bazı ağaçlarda bir hevenk üzerinde yüzden fazla meyva bulunabilir. Muzlar daha yeşilken olgunlaşmadan koparılır, çünkü olgun meyvelerin koparıldıktan sonra saklanması çok güçtür. Henüz sararmak üzereyken koparılırsa uzunca bir zaman saklanabilirler.

muz ağacı

Kaynak: pexels.com

Tarihçesi

Hintliler muz yapraklarının üzerine yazı yazarlar, yapraklarıyla kulübelerinin üstünü örterler. Gövdesinden elde edilen liflerle dokumacılıkta olduğu gibi kâğıt yapımında da faydalanılır.

Advertisement

Muz, Milâttan önceki çağlarda Hindistan’ dan Avrupa’ya getirilmiş, oradan da Amerika, Avustralya, daha başka bölgelere yayılmıştır. Bu arada âdi muz, yurdumuza ilk defa bir süs bitkisi olarak 1870’te İskenderiye’ den getirilmiş, bodur muz denilen cinsi de daha sonradan, gene oradan yurda sokulmuştur.

Muz, yurdumuzda güneyde, Akdeniz kıyılarımızda, Dörtyol’la Mersin’in Erdemli, Lamas, Antalya’nın Alanya çevresinde yetiştirilir. «Bodur muz» yeril muzdan daha değerlidir. Bununla beraber en iyi muzlar Anamur’ da yetişir. Türkiye’nin yıllık muz üretimi 1.000 tonu geçer.

Muz Nasıl Yetiştirilir?

Öncelikle, muzların ağaçlarda yetiştirilmediğini biliyor muydunuz? Evet, muz bitkileri aslında büyük bir rizomdan (düğümlerinden kök ve sürgünler gönderen bir gövde) yetiştirilen çok yıllık bitkilerdir.

Yeni yapraklar yerin altında büyümeye başlar, bitkinin ortasından geçerek taçta çıkmaya başlar. Soğan olarak da adlandırılan köksaptan yeni vantuzlar büyür. Bunlar çıkarılıp başka bir yere ekilebilir veya meyve verdikten sonra ana bitkinin yerini almak üzere bırakılabilir.

Advertisement
muz ağacı

Kaynak: pexels.com

Muz bitkileri beş metreden fazla büyüyebilir, ancak ev ve bahçe çeşitleri genellikle yaklaşık iki ila dört metre yükseklikte büyür.

İklim

Muz bitkileri tropikal veya subtropikal iklimlerde gelişir, ancak doğru bakılırsa daha düşük sıcaklıklarla başa çıkabilirler. Sıcaklık 15˚C’nin altına düştüğünde büyüme duracak, ancak ısındığında yeniden başlayacaktır.

Görünüş

Bir muz bitkisi yetiştirirken kuzey-doğu-kuzey yönü seçin. Bir muz bitkisi dikerken, tercihen günde en az altı saat güneş ışığı alan sıcak, donmayan ve rüzgârdan korunan bir alan bulun. Daha serin bir iklimde bir muz ağacı yetiştiriyorsanız, kuzeye bakan bir duvarın yanında korunaklı bir yere dikin.

Toprak

Muz bitkileri, güvenilir nem ile zengin, iyi drene edilmiş toprakları sever. Kumlu toprağın tamamına tahammül edebilirler.

Advertisement
Ekim

Ekim için doğru zaman ilkbahar ve yaz aylarıdır. Bol miktarda kompost veya gübre ekleyerek toprağınızı önceden hazırlayın ve ekimden birkaç gün önce iyice sulayın. Birkaç muz bitkisi yetiştiriyorsanız, onları yaklaşık dört metre aralıklarla yerleştirin. Dikim sırasında, köklerin etrafındaki drenajı iyileştirmek için muzun etrafında yükseltilmiş bir höyük oluşturun. Toprağı sürekli olarak nemli tutmak önemlidir, bu nedenle bol miktarda malç uygulamak faydalı olur.

Sulama

Toprağın nemli olduğundan ancak ıslanmadığından emin olun. Sulamadan önce üst toprağı kontrol edin – üstteki kuruysa, bitkiyi yavaşça ve derinlemesine sulayın. Ortalama olarak bunu daha sıcak aylarda birkaç günde bir yapmayı bekleyebilirsiniz.

Gübre

Muz bitkileri çok besleyicidir ve potasyumla zenginleştirilmiş bitki besinine ihtiyaç duyar. Bitkisel besinleri ilkbahardan sonbaharın başına kadar her sekiz haftada bir kök bölgesine uygulayın, sağlıklı yaprak büyümesini teşvik edecek ve çok sayıda meyve elde edeceksiniz.

Hasat

Bir muz bitkisinin olgunlaşması ve meyve üretmesi yaklaşık dokuz ay sürer, ancak sürecin yönetilmesi önemlidir. Meyveler aşağıdan yukarıya doğru hareket ettikten sonra, muzların tüm meyve sapını büyük, açık uçlu bir torba ile kaplarsanız, bu, uçan tilkileri, keseli sıçanları ve kuşları muz yemekten caydıracaktır.

Advertisement

Düşmesini önlemek için meyve ağırlaştıkça bitkinizi veya salkımınızı desteklemeniz gerekebilir.

Muzgiller

Birçeneklilerden, sıcak bölgelerde yüz kadar çeşidi yetişen bir bitki familyasıdır. Örnek bitkisi muzduı. Bu bitkilerin meyvaları yenir, sap tellerinden kâğıt, kumaş ve ip yapılır.


3 yorum

    • Nuri Hakan Tataroğlu on

      Mıdır
      Muzu üzümü kavunu
      Sevmeyen var mıdır?
      Fazla yiyen zararda mıdır?
      Bu besinler şismanlatmakta mıdır?
      Üretenler kârda mıdır?
      Bazılarının tercihi ayva narda mıdır?
      Nuri Hakan Tataroğlu,29.2.2020

Leave A Reply