Hak ne anlama gelir? Hak kelimesinin terimler sözlüklerindeki anlamı nedir? Hak ne demek, sözlük anlamları, açıklamalı anlatım.
Hak Nedir? Sözlük Anlamı
- “Hak”
1. Adalet
“Haktan ayrılmamalı.”
2. Adaletin, hukukun gerektirdiği veya birine ayırdığı şey, kazanç
“Üstelik adli tatil olduğu için hak sahipleri bekleşirler.” – B. Felek
3. Dava veya iddiada gerçeğe uygunluk, doğruluk
“Bu davada hak görmüyorum.”
4. Verilmiş emekten doğan manevi yetki
“Ana hakkı ödenmez.”
5. Pay
“Makas hakkı. Komşu hakkı.”
6. Emek karşılığı ücret
7. Doğru, gerçek
“Karacaoğlan der ki sözüm haktır.” – Karacaoğlan - “Hak (2. Anlam)”
1. Maden, ağaç, taş üzerine elle yazı veya şekil oyma, kazı
“Mühür hakki.”
2. Kâğıttaki yazıyı kazıma, kazı
“Resmî kâğıtlarda hak ve silinti yasaktır.” - “Hak (3. Anlam)”
1. Tanrı
“Hakkıdır Hakk’a tapan milletimin istiklal.” – M. A. Ersoy - “hak ediş ”
Bir üretim veya yapım sırasında hak edilmiş durum, para, istihkak - “hak ihlali ”
Bir kimseye kanunlarla belirlenen bazı hakları engelleme, hak kısıtlaması - “hakkıhıyar ”
Seçme hakkı - “hakkıhuzur ”
Huzur hakkı - “hakkımüktesep”
Kazanılmış hak - “hak kısıtlaması ”
Hak ihlali
“hak kuşu ”
Bataklık baykuşu
- “hakkısükût ”
Sus payı - “haksever ”
Doğru bildiği şeyden ayrılmayan (kimse), hakperest - “haktanır”
Herkesin hakkını gözeten (kimse), hakşinas - “hak yolu ”
Doğru yol - “ayni hak”
Taşınır veya taşınmaz üzerinde doğrudan doğruya egemenlik yetkisi veren ve herkese karşı ileri sürülebilen haklar
“emrihak”
Ölüm
- “ihkakıhak”
Bir hakkı hukuk kurallarına uygun bir biçimde teslim etme - “kazanılmış hak ”
Yürürlükte olan hükümlere göre bir kimse yararına sabit olan hak, müktesep hak, hakkımüktesep
“Ağlamakla kazanılmış hak, hıçkırıklarımızı dinleyecek kalp yoktur.” – A. İlhan - “müktesep hak ”
Kazanılmış hak - “barut hakkı ”
Mermiyi istenilen uzaklığa atabilmek için gerekli barut gazı basıncını sağlamaya yetecek miktarda barut - “buluş hakkı ”
Bir buluşun veya o buluşun kullanma hakkının bir kimseye ait olduğunu gösteren belgeye karşılık kazanılan hak - “cevap hakkı ”
Bir kimsenin şahsıyla ilgili genellikle basın yayın organlarında çıkan haberlere karşılık olarak düzeltme veya cevap verme hakkı, yanıt hakkı - “geçiş hakkı ”
Geçiş üstünlüğü - “geçit hakkı ”
Bir tarla, bağ bahçe vb. üzerinden ana yola, evine veya tarlasına gidebilmesi için komşu mal sahibine doğan yararlanma hakkı - “gösterme hakkı ”
Sinema, tiyatro, konser vb. görsel sanatlarda telif hakkı - “göz hakkı ”
Görüldüğünde imrenilebilecek yiyeceklerden, görenlere verilen pay - “huzur hakkı ”
Belli bir konuyu görüşmek için toplanan bir kurulun üyelerine ödenen para, hakkıhuzur - “iltica hakkı ”
Sığınma hakkı - “intifa hakkı ”
Başkasına ait bir maldan yararlanma, başkasına ait bir malı kullanma hakkı - “irtifak hakkı ”
Başkasının arsa, yol, bahçe vb. taşınmaz malından belirli bir yolda yararlanma hakkı - “isim hakkı ”
Bir ticarethanenin veya malın adını kullanma karşılığında talep edilen hak, patent hakkı - “kabotaj hakkı ”
Türk kara sularında, Türkiye’deki akarsu ve göllerde gemi bulundurma, bunlarla gidiş geliş ve taşıma yapma hakkı
“Limanlarımızda kabotaj hakkı tamamıyla Türklere geçmiştir.” – E. İ. Benice - “konuşmama hakkı ”
Adli makamlarca suçluya tanınan ifade vermeme hakkı
“kul hakkı ”
İnsanların birbirlerine geçen emekleri, hakları
- “makas hakkı ”
Makas payı - “oy hakkı ”
Kişilere tanınan oy verme yetkisi - “ölme hakkı ”
İyileşme olasılığı olmayan hastaların veya yaşamını kendi başına sürdüremeyecek ölçüde sakat olan kimselerin yaşamını sona erdirme hakkı, ötanazi - “ön alım hakkı ”
Üçüncü kişiye satılan bir mülkü bir kimsenin öncelikle satın almasına yetki veren hak, şufa hakkı - “özlük hakkı ”
Genel memur statüsü içinde kişinin, kanunların öngördüğü biçim ve koşullarla kazandığı her türlü hakkı - “patent hakkı ”
İsim hakkı - “rücu hakkı ”
Bir kimsenin alacaklısına ödediği şeyi diğer birinden istemeye hakkı olması durumu
“Devletin sorumlu olan ilgili görevliye rücu hakkı saklıdır.” – Anayasa
“rüçhan hakkı ”
Yasal olarak tanınan öncelik hakkı
- “sarraflık hakkı ”
Sarrafın altın bozma, değiştirme vb. işler için üstelik olarak aldığı para, baş, sarrafiye - “seçilme hakkı ”
Herhangi bir seçimde seçilebilme hakkı - “seçme hakkı ”
1. Bir sözleşme ile belirlenen ödeme biçimi yerine bir diğerini koyabilme yetkisi, muhayyerlik, hakkıhıyar
2. Herhangi bir seçimde oy kullanabilme hakkı - “sığınma hakkı ”
Genellikle bir cezai kovuşturma ve mahkûmiyetten kurtulmak amacıyla yabancı bir ülkeye kaçma veya yabancı ülkedeyken geri verilmemeyi isteme, iltica hakkı - “susma hakkı ”
Bir soruşturma sırasında sanığın, ceza yönünden aleyhine sonuç doğuracak sorulara cevap vermeme hakkı - “sükût hakkı ”
Sus payı - “şufa hakkı ”
Ön alım hakkı - “takdir hakkı ”
Kanunun belirlediği durumlarda yargıca tanınan değerlendirme serbestliği, takdir yetkisi - “telif hakkı ”
Bir fikir veya sanat eserini yaratan kişinin, bu eserden doğan haklarının hepsi, telif, yazar hakkı, röyalti - “tuz ekmek hakkı ”
Birinin ekmek yedirip iyilik ettiği kimse üzerindeki manevi hakkı - “veto hakkı ”
Belli bir alanda yetki sahibinin öneri veya kararı reddetme hakkı
“Cumhurbaşkanına veto hakkı ve başkumandanlık salahiyeti verilmesi hususunda…” – Y. K. Karaosmanoğlu - “yanıt hakkı ”
Cevap hakkı - “yasama hakkı ”
Yasama gücü
“yazar hakkı ”
Telif hakkı
- “yumruk hakkı ”
Zorbalıkla elde edilen şey - “hasta hakları ”
Sağlık hizmeti verilirken temel insan haklarının güvenceye alınmasını, insan onuru ve bütünlüğünün korunmasını amaçlayan haklar - “hakketmek”
1. -i, -e Maden, ağaç, taş üzerine elle yazı veya şekil oymak
2. -i Yazı ve şekilleri kazıyarak silmek - “Hak dini”
Müslümanlık - “Cenabıhak”
Allah, Tanrı
“Cenabıhakk’ın lütfuyla bu büyük badireden sağ çıktık.” – Ö. Seyfettin
Hak İle İlgili Atasözleri ve Anlamları
Hak İle İlgili Deyimler ve Anlamları
