Atatürk ilkeleri ve inkılapları nelerdir? Atatürk ilkelerinin isimleri ve kısaca açıklamaları, ilke ve inkılaplarının özellikleri hakkında bilgi.
Atatürk İlke ve İnkılaplarının Özelliği Nedir?
Atatürk ilke ve inkılapları, tam bağımsızlığı, milli egemenliği, aklın ve bilimin öncülüğünde çağdaşlaşmayı hedefler. Tüm bunların gerçekleşmesi ise milli birlik ve beraberlikle düşünülebilir. Dolayısıyla ilke ve inkılaplar Türk milletinin ihtiyaçları, hatta tarihi hadiselerin bir sonucu olarak karşımıza çıkar. Yine bu nedenledir ki, kişisel bir düşünce değil milli bir anlayış oluşturur.
Mustafa Kemal’in bu hareketi başlattığı nokta ise 19 Mayıs 1919 Samsun’dur. Bundan sonra kazanılan zaferler sadece askeri olarak değil siyasi, ekonomik, sosyal olarak da kendini göstermiş ve Türkiye tam bağımsız hale gelmiştir. Böylece dünya devletleri arasında yepyeni durumu ile yerini almıştır.
Atatürkçü yönetimde devlet milli irade esasına dayanır. Bu da devletin oluşumundaki anahtardır. Devletin oluşumundaki diğer anahtar ise milli birliktir. Bunu sağlayan iki öge vardır: Milli tarih, milli dil.
Bu nedenle Türk Tarih Kurumu ve Türk Dil Kurumu kurulmuştur. Böylece Türk milleti çağdaş uygarlık seviyesine erişirken milli kültür ve şuurundan uzaklaşmamış, Batı’yı taklit etmeden kendi kültürel öğelerinin süzgecinden geçirdiği inkılapları demokratik yaşama uygun laik bir biçimde uygulamaya başlamıştır.
ATATÜRK İLKELERİ NELERDİR?
Kurmuş olduğu Türkiye Cumhuriyetim belirlediği çağdaş değer ölçülerine eriştirmek, Türk halkını uygar dünyada ki layık olduğu yere ulaştırmak için koyduğu temel ilkelerdir. 1924 Anayasasında da yer olan bu ilkeler şunlardır. Cumhuriyetçilik, milliyetçilik, halkçılık, devletçilik, laiklik ve devrimciliktir.
CUMHURİYETÇİLİK:
Egemenliğin ulusun elinde bulunduğu, toplumu yönetenlerin halk tarafından seçildiği bir yönetim biçimidir. Cumhuriyetçilik ilkesi demokrasiyi amaçlayan, ulusal egemenliği ve halk yönetimini gerçekleştiren bir ilkedir. Cumhuriyet, devlet düzeni ve yönetiminde kişisellik ve keyfiliğin olmasını önleyen sağlam güvencedir.
MİLLİYETÇİLİK (Ulusçuluk):
Atatürk milliyetçiliğinin özü din ve ırk öğelerini dışlayan bireylerin eşitlik ve özgürlüğünü, ortak değerleri savunmaktır. Milletini sevmek, halkın, ulusun yücelmesi için çalışmak ulusal çıkarları ön planda tutmak anlamına gelmektedir. Başka ulusların varlığına ve bağımsızlığına saygıyı ön planda tutar. Ulusun her alanda ilerlemesi için sürekli çalışmayı öngörür. İnsancıl, birleştirici, bütünleştirici, akılcı, bilimsel ve barışçı bir prensiptir.
HALKÇILIK:
Halk arasında her türlü ayırımcılığa karşı çıkarak genelliği, eşitliği, toplumcu anlayışı ön planda tutan ilkedir. Gerçek demokrasinin yerleşmesi amacım taşımaktadır. Türk toplumunun kültürel, ekonomik ve sosyal kalkınmasını amaçlar. Halk arasında kişilerin, zümrelerin ve sınıfların değil halkın çıkarlarını düşünmek temel esastır. Kısacası “Halkın halk tarafından halk için idaresi’dir.
DEVLETÇİLİK:
Devletin ekonomik, kültürel, sosyal kalkınmasını belirleyen ilkedir. Devletin ekonomiye yön vermesi, öncü olması gereğini içerir.
LAİKLİK:
Temel olarak din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılması, devletin dinin etkisinden kurtulması, toplumsal yaşamın hukuk kurallarına, akla ve bilme dayanması anlamına gelmektedir. Düşünce ve inanç özgürlüğünü güvenceye alarak dinin kişisel ve siyasi amaçlar uğruna sömürülmesini önler. Laiklik dine karşı olmayıp din ve inanç özgürlüğünü güvence altına almayı amaçlayan bir ilkedir.
DEVRİMCİLİK (İnkılapçılık):
“… Yaptığımız ve yapmakta olduğumuz devrimlerin amacı, Türkiye Cumhuriyeti halkını tümden çağdaş ve bütün anlam ve biçimleriyle uygar bir toplum haline getirmektir.” Atatürk’ün sözünden de anlaşılacağı gibi eskimiş kurumların düzenlenmesini, yıkılmasını halkı çağdaş uygarlığa götürecek yeni kurumların getirilmesi düşüncesini benimsemiştir.
ATATÜRKÇÜLÜK
- Atatürkçülük, Türkiye gerçeği demektir. Türkiye demektir.
- Atatürkçülük, çağdaş ve ulusal değerlerin birleşimi demektir.
- Atatürkçülük, yurttaşların insan onuruna yaraşır biçimde yaşaması demektir.
- Atatürkçülük, bilim dışı her yönteme karşı olmak demektir.
- Atatürkçülük kadın erkek ayırımı yapan her türlü düşünceye karşı olmak demektir.
- Atatürkçülük, ulusal kültürün ve dil bağımsızlığının, siyasal bağımsızlık kadar önemli olması demektir.
- Atatürkçülük, tam bağımsızlık, çağdaşlaşma ve ulusal egemenlik demektir.
- Atatürkçülük, özgürlük, adalet, namus, onur demokrasi ve barış demektir.
- Atatürkçülük, yurtta ve dünyada barışı savunmak demektir.
- Atatürkçülük, insan hak ve özgürlüklerine saygılı olmak demektir.
- Atatürkçülük, baskıcı yönetimlere karşı olmak demektir.
