Alfred Nobel Kimdir? Nobel Ödüllerinin İsim Babasının Hayatı ve Buluşları

0
Advertisement

Ünlü bilim adam Alfred Nobel’in yaşam öyküsü ile ilgili bilgiler. Dİnamitin mucidi olan ve vasiyeti ile Nobel Ödüllerini ortaya çıkaran Alfred Nobel.

Alfred Nobel

Alfred Nobel Kimdir?

Alfred Bernhard Nobel, İsveçli kimyacı (Stockholm 1833 – San Remo 1896). Petersburg’ta babasının yanında yetişti. Paris’te (1850-1851) kimya öğrenimi gördü. İşleri bozulan babasının ardından İsveç’e gitti. Helenborg’da nitrogliserin üretimi üzerine çalışan babasının araştırmalarına katıldı (nitrogliserin, 1847’de İtalyan kimyacı Ascanio Sobrero tarafından üretilmesine karşın, dış etkenlere aşın duyarlı bu sıvının endüstride kullanılma olanağı bulunamamıştı).

1859-1861 arasında babasının nitrogliserin üretimine, patlamanın denetim altına alınmasını sağlayan barut yüklü bir fünye yaparak katıldı. 1864’te Helenborg’daki laboratuvarda meydana gelen patlamanın kardeşiyle birlikte beş kişinin ölümüne yol açması, fabrikanın hükümet tarafından kapatılmasına yol açtı.

Alfred Nobel

Advertisement

Bu olaydan sonra da çalışmalarını yılmadan sürdürerek üç bölüm nitrogliserin bir bölüm gözenekli maddeye emdirmeyi düşünerek sıvı nitrogliserinden daha kullanışlı ve daha az tehlikeli bir patlayıcı karışımı bularak dinamit barutu adını verdi. Bu buluşu, işlerinin gelişmesine neden oldu. 1865’te önce İsveç, Almanya ve Norveç’te, bir yıl sonra da ABD’de fabrikalar kurdu. On yıl içinde Avrupa ve ABD’nin çeşitli kentlerinde birçok fabrikanın ve Rusya’da Bakü bölgesinde bulunan iki petrol yatağının sahibi olarak kısa sürede servet kazandı.

1873’te Paris’e yerleşerek patlayıcı maddeler üzerindeki çalışmalarını sürdürdü. 1875’te nitrogliserinle nitroselüloz karışımından patlama gücü yüksek, dış etkenlere karşı dayanıklı dinamit lokumunu yaptı. 1881’de ve 1887’de nitrogliserin nitro-selüloz karışımına % 10 kâfuru ekleyerek balistit adı verilen dumansız barutu buldu. 1890’da laboratuvarını San Remo’ya taşıyarak bundan sonra ölümüne kadar olan çalışmalarını burada sürdürdü.

Alfred Nobel Sözleri

Vasiyeti

1896’da bilistitin bir türü olan dumansız ve itici barutu yapmayı başardı. Dinamitin barışçıl amaçlarla kullanılabileceğini hatta savaşlara son verecek bir araç olduğuna inanıyordu, bu nedenle ölümünden önce tüm servetini bu yolda kullanılmasını ve geliriyle insanlığa hizmet eden kişilerin ödüllendirileceği bir vakfın kurulmasını vasiyet etti.

Advertisement

1900’de vasiyeti gereği ailesi tarafından Nobel Vakfı kurularak ilk Nobel ödülleri 1901’de fizik, kimya, fizyoloji, tıp, edebiyat ve barış olmak üzere beş dalda verildi. 1969’da bu dallara ekonomi de eklendi. Günümüzde bu ödüllerin dağılımı fizik, kimya ve ekonomi dallarında İsveç Kraliyet Bilimleri Akademisi tarafından; fizyoloji ve tıp dalında Karolin Kraliyet Tıp ve Cerrahlık Enstitüsü tarafından; barış ödülü ise Norveç Parlamentosu’na bağlı beş kişilik bir Nobel Komitesi tarafından saptanır.


Bir Yorum Yazmak İster misiniz?