Zeka Tarla Gibidir Ekip Bakmak İster ne demektir, anlamı, açıklaması. Zeka Tarla Gibidir Ekip Bakmak İster sözü hakkında yazı.
Zeka Tarla Gibidir: Ekip Bakmak İster
İnsan, sahip olduğu yeteneklerle dünyaya gelir; ancak bu yeteneklerin ne kadar gelişeceği büyük ölçüde kişinin onları nasıl kullandığına bağlıdır. Her insanın farklı bir düşünme biçimi, farklı ilgi alanları ve kendine özgü kabiliyetleri vardır. Fakat yalnızca bir yeteneğe sahip olmak, ondan başarılı sonuçlar elde etmek için yeterli değildir. Nasıl ki verimli bir toprağın ürün verebilmesi için ekilmesi, sulanması ve bakılması gerekiyorsa, insanın zekâsının da gelişebilmesi için sürekli olarak çalıştırılması gerekir.
Bu nedenle “Zekâ tarla gibidir, ekip bakmak ister.” sözü oldukça anlamlıdır. Bir tarlayı yıllarca boş bırakırsak ondan ürün bekleyemeyiz. Toprağın verimli olması tek başına yeterli değildir. Tohum atılmalı, toprak işlenmeli, gerekli bakım yapılmalı ve zaman verilmelidir. Zekâ da buna benzer. İnsan doğuştan ne kadar güçlü bir zihinsel kapasiteye sahip olursa olsun, bunu bilgiyle beslemez ve düşünme yeteneğini kullanmazsa zaman içerisinde sahip olduğu potansiyelin önemli bir bölümünü değerlendiremeden hayatını sürdürebilir.
Zekâ Kendiliğinden Gelişmez
İnsan hayatında alışkanlıkların çok önemli bir yeri vardır. Gün içerisinde yaptığımız birçok davranışı artık üzerinde düşünmeden gerçekleştiririz. Sabah kalkmak, çalışmak, okumak, insanlarla iletişim kurmak ve çeşitli sorumluluklarımızı yerine getirmek zaman içerisinde alışkanlığa dönüşür.
Düşünmek de böyledir.
Sürekli soru soran, araştıran, okuyan ve karşılaştığı olayların nedenlerini anlamaya çalışan bir insanın zihni devamlı hareket hâlindedir. Buna karşılık hiçbir şeyi merak etmeyen, yeni bilgiler öğrenmeye ihtiyaç duymayan ve karşılaştığı sorunlar üzerinde düşünmekten kaçınan bir insan zihinsel açıdan kendisini geliştirmekte zorlanır.
Bu nedenle zekâyı yalnızca doğuştan gelen bir özellik olarak görmek doğru değildir. Zekânın kullanılma biçimi, öğrenme isteği ve düşünme alışkanlığı da insanın gelişiminde büyük rol oynar.
Bilgi, Zekânın Besinidir
Bir tarlanın ürün verebilmesi için nasıl suya, güneşe ve bakıma ihtiyacı varsa insan zihninin de gelişebilmesi için bilgiye ihtiyacı vardır.
Kitap okumak, araştırma yapmak, yeni bir konu öğrenmek, farklı insanların fikirlerini dinlemek ve yaşadığımız olaylardan ders çıkarmak zihnimizi besleyen önemli kaynaklardır.
Üstelik öğrenmenin belli bir yaşla sınırlı olması gerekmez. İnsan çocukluk döneminden yaşlılık yıllarına kadar yeni şeyler öğrenebilir. Hatta yaş ilerledikçe edinilen deneyimler, yeni bilgilerin daha anlamlı bir şekilde değerlendirilmesini sağlayabilir.
Önemli olan merakı kaybetmemektir.
Merak eden insan soru sorar. Soru soran insan araştırır. Araştıran insan bilgi edinir. Bilgi edinen insan ise olaylar arasında bağlantılar kurmaya ve daha doğru düşünmeye başlar.
Böylece zihinsel gelişim sürekli devam eder.
Düşünmek Bir Alışkanlık Hâline Gelmelidir
Günümüzde bilgiye ulaşmak geçmişe göre çok daha kolaydır. Ancak bilgiye ulaşmanın kolaylaşması, insanların mutlaka daha çok düşündüğü anlamına gelmez. Asıl önemli olan, elde edilen bilgiyi değerlendirebilmek ve onun üzerinde zihinsel bir çalışma yapabilmektir.
Bir kitabı okumak önemlidir; fakat okuduklarımız hakkında düşünmek daha da önemlidir.
Bir haberi görmek başka, onun doğruluğunu sorgulamak başkadır. Bir bilgiyi ezberlemek başka, o bilginin nedenlerini ve sonuçlarını anlayabilmek başka bir şeydir.
Bu nedenle insan yalnızca bilgi biriktirmemeli, aynı zamanda sorgulama ve analiz etme alışkanlığı kazanmalıdır.
Zekânın gerçek gücü, sahip olunan bilgilerin miktarından çok, bu bilgilerin nasıl kullanıldığıyla ortaya çıkar.
Boş Bırakılan Yetenekler Körelebilir
İnsanın sahip olduğu yetenekleri kullanmaması, zaman içerisinde bu yeteneklerin gelişimini engelleyebilir. Bir insanın müzik yeteneği olduğunu düşünelim. Eğer hiç enstrüman çalmaz, müzikle ilgilenmez ve bu yeteneğini geliştirmek için çalışmazsa yalnızca doğuştan gelen bir yeteneğe sahip olması onu başarılı bir müzisyen yapmaz.
Aynı durum zekâ için de geçerlidir.
İnsan zihnini sürekli olarak yeni problemlerle karşılaştırmalı, farklı düşünce biçimlerini öğrenmeli ve kendisini zorlayan konularla ilgilenmelidir.
Bir matematik problemini çözmek, bir kitabın üzerinde düşünmek, bir konuda araştırma yapmak veya günlük hayatta karşılaşılan bir problemi farklı yollarla çözmeye çalışmak zihnin çalışmasını sağlar.
Tıpkı kullanılmayan bir kasın güç kaybetmesi gibi, sürekli geliştirilmeyen zihinsel beceriler de istenilen düzeyde ilerleme gösteremez.
Büyük Başarıların Arkasında Çalışan Zihinler Vardır
Bugün dünyada gördüğümüz büyük eserlerin, bilimsel gelişmelerin, teknolojik buluşların ve insanlığın hayatını değiştiren yeniliklerin arkasında uzun süre çalışan insanlar vardır.
Bir buluş çoğu zaman bir anda ortaya çıkmaz.
Bir bilim insanı yıllarca araştırma yapabilir. Bir yazar eserini defalarca gözden geçirebilir. Bir mühendis aynı problemi çözmek için farklı yöntemleri tekrar tekrar deneyebilir. Bir sanatçı eserini ortaya çıkarabilmek için yıllarca kendisini geliştirebilir.
Bütün bunların temelinde çalıştırılan ve geliştirilen bir zihin vardır.
Başarı çoğu zaman yalnızca üstün bir zekânın sonucu değildir. Sabır, merak, çalışma disiplini ve öğrenme isteği de başarıyı meydana getiren önemli unsurlardır.
Bu nedenle “Benim zekâm yeterli değil.” diyerek kendisini geliştirmekten vazgeçen bir insan, sahip olduğu potansiyeli daha başlamadan sınırlamış olur.
Zekâ ile Tarla Arasındaki Benzerlik
Zekâyı bir tarlaya benzettiğimizde bu benzetmenin anlamı daha açık hâle gelir.
Bir tarlaya tohum atılmazsa ürün alınamaz. Tohum atıldıktan sonra da tarlanın kendi hâline bırakılması yeterli değildir. Toprak işlenmeli, yabancı otlarla mücadele edilmeli, ihtiyaç duyduğu su ve bakım sağlanmalıdır.
Zihin için de benzer bir süreç söz konusudur.
Tohum bilgi olabilir.
Su merak olabilir.
Güneş çalışma olabilir.
Toprağı işlemek ise düşünmek ve sorgulamaktır.
Bunların hepsi bir araya geldiğinde insanın zihinsel dünyasında yeni fikirler ortaya çıkabilir.
Fakat bunun gerçekleşmesi zaman ister.
Nasıl ki bir çiftçi bugün ektiği tohumdan yarın büyük bir ağaç beklemiyorsa, insan da öğrendiği bilgilerin sonucunu hemen görmek zorunda değildir. Bugün okunan bir kitap, öğrenilen bir kavram veya üzerinde düşünülen bir fikir belki yıllar sonra başka bir problem karşısında işe yarayabilir.
Zekâyı Geliştirmek İçin Ne Yapmalıyız?
Zihnimizi geliştirmek için hayatımızda bazı alışkanlıklara yer verebiliriz.
Öncelikle düzenli okumalıyız. Farklı alanlarda kitaplar okumak, düşünce dünyamızın genişlemesine yardımcı olur.
Bunun yanında soru sormaktan çekinmemeliyiz. “Neden?”, “Nasıl?” ve “Bunun sonucu ne olabilir?” gibi sorular zihni harekete geçirir.
Yeni şeyler öğrenmek de zihinsel gelişimin önemli bir parçasıdır. Daha önce hiç ilgilenmediğimiz bir konu hakkında bilgi edinmek bile düşünme biçimimizi değiştirebilir.
Ayrıca hatalarımızdan ders çıkarmayı öğrenmeliyiz. Hata yapmak, düşünmenin ve öğrenmenin doğal bir parçasıdır. Önemli olan aynı hatayı tekrar etmek yerine ondan bir sonuç çıkarabilmektir.
Bütün bunların düzenli şekilde yapılması, zihinsel gelişimin bir alışkanlığa dönüşmesini sağlar.
Eğitim ve Zekânın Gelişimi
Eğitimin amacı yalnızca insanlara bilgi vermek değildir. İyi bir eğitim, kişinin düşünmesini, sorgulamasını, araştırmasını ve öğrendiklerini kullanmasını da sağlamalıdır.
Ezberlenen bilgi bir süre sonra unutulabilir. Fakat düşünmeyi öğrenen insan, karşılaştığı yeni sorunlar karşısında kendi çözüm yollarını geliştirebilir.
Bu nedenle eğitim hayatında yalnızca sınavlarda çıkacak bilgileri öğrenmek yerine, öğrenilen bilgilerin günlük yaşamda nasıl kullanılabileceğini anlamaya çalışmak önemlidir.
Çünkü asıl değerli olan, zihnin yalnızca bilgi depolaması değil, bilgiyi işleyebilmesidir.
İnsan Kendi Zihninin Çiftçisi Olmalıdır
Bir çiftçi tarlasına nasıl emek veriyorsa insan da kendi zihnine emek vermelidir.
Her gün birkaç sayfa kitap okumak, yeni bir şey öğrenmek, bir konu hakkında araştırma yapmak veya öğrendiklerimiz üzerinde birkaç dakika düşünmek bile uzun vadede önemli sonuçlar doğurabilir.
Bazen küçük çalışmaların etkisi hemen görülmez. Fakat düzenli olarak devam edildiğinde birikim ortaya çıkar.
Bir gün içinde öğrenilen tek bir bilgi çok küçük görünebilir. Fakat yıllar boyunca biriken bilgiler insanın düşünce dünyasını büyük ölçüde değiştirebilir.
Bu nedenle zihinsel gelişim bir yarış değil, uzun soluklu bir yolculuktur.
Sonuç
“Zekâ tarla gibidir, ekip bakmak ister.” sözü, insanın sahip olduğu zihinsel gücü geliştirmesi gerektiğini anlatan güçlü bir benzetmedir.
Nasıl ki verimli bir tarla işlenmediğinde sahip olduğu potansiyeli gösteremezse, insan zihni de kullanılmadığında ve bilgiyle beslenmediğinde gelişimini sürdüremez.
İnsan doğuştan bazı yeteneklere sahip olabilir. Ancak bu yetenekleri gerçek bir başarıya dönüştüren şey; çalışmak, öğrenmek, araştırmak, düşünmek ve sabırlı olmaktır.
Bugün zihnimize attığımız küçük bir bilgi tohumu, yıllar sonra büyük bir düşüncenin başlangıcı olabilir.
Bu yüzden zihnimizi boş bırakmamalıyız. Merak etmeli, okumalı, sorgulamalı ve yeni şeyler öğrenmeye devam etmeliyiz.
Çünkü insanın zihni gerçekten de bir tarla gibidir. Ne kadar emek verir, ne kadar iyi bakar ve ne kadar kaliteli tohumlar ekerseniz, alacağınız ürün de o kadar değerli olur.
