İzmir İli Tanıtımı Coğrafi Konumu Semtleri Yüzey Şekilleri İklimi Ekonomisi

0
Advertisement

İzmir ilinin tanıtımı, coğrafi konumu. İzmir ilinin ilçeleri, iklimi, bitki örtüsü, yüzey şekilleri, özellikleri ile ilgili bilgi.

İzmir Saat Kulesi

Kaynak: commons.wikimedia.org

İZMİR;

  • Yüzölçümü: 11.973 km2.
  • İlçeleri: Balçova, Bornova, Buca, Çiğli, Gaziemir, Karşıyaka, Konak, Aliağa, Bayındır. Bergama, Beydağ, Çeşme, Dikili, Foça, Karaburun, Kemalpaşa, Kınık, Kiraz, Menderes, Menemen, Narlıdere, Ödemiş, Seferihisar, Selçuk, Tire, Torbalı, Urla.

Ege Bölgesi’nin Ege Bölümü’nde il ve bu ilin merkezi kenttir. 26°45′ – 28°20′ doğu boylamlarıyla 37°45′ – 39°15′ kuzey enlemleri arasında kalan il; kuzeyden Balıkesir, doğudan Manisa, güneyden Aydın illeri, batıdan Ege Denizi ile çevrilidir.

Yüzey Şekilleri

Kuzeyden güneye birbirine yakın koşut uzanan ve Ege Denizi’ne dik inen dağ sıralarıyla bu dağlar arasında doğu-batı yönünde uzanan vadiler, ilin yüzey şekillerini biçimlendirir. Kuzeyde Balıkesir il sınırında Madra Dağı (1.344 m), güneybatıya doğru alçalarak Bergama Ovası’nda kıyı düzlükleriyle birleşik ve güneybatıda Geyiklidağ (1.051 m) adını alır. Bakırçay’ın güneydoğusunda uzanan Yunt Dağları, İzmir-Manisa sınırında 1.084 m’ye ulaşır. Batıda, kıyıya doğru alçalan Yunt Dağı etekleri Çandarlı Körfezi’ne açılan düzlüklere iner. Güneyde Bakırçay Vadisi ile Menemen Boğazı arasında yer alan genç volkan konisi Dumanlı Dağı’nın çukuru vardır. Eski bir volkanın parçalanmış konisi olan ve orta kesiminde bir çukurluk görülen Şaphane Dağı, Foça’ nın kuzey kayısı yakınındadır.

Yine geç bir volkan olan Yamanlar Dağı (1.075 m); İzmir Körfezi’nin kuzeyinde, doğu-batı doğrultusunda uzanır. Doğuda Manisa sınırındaki Karadağ’ın (1.517 m) yapısı, ikinci zaman kireç taşlarından oluşmuştur. Körfezin hemen yakınında Kemalpaşa’nın güneyinde Nif Dağı (1.510 m), göze çarpar. İl merkezinin doğusunda, Büyük Menderes Irmağı’nın kuzeyinde, Manisa-İzmir il sınırına koşut (yaklaşık 150 km uzunluğunda), Bozdağlar, batıda Belkahve Eşiği adı verilen yükseltide Yamanlar Dağı ve Karadağ’a bağlantılı olup Bornova ve Kemalpaşa ovalarını birbirinden ayırır. Güneybatıda Dikmen Dağı da (en yüksek noktası Tekke Dağı Tepesi’nde, 1.017 m) Bozdağlar’ ın bir uzantısıdır.

İzmir Asansör

Kaynak: commons.wikimedia.org

Büyük Menderes Vadisi’nin güneyinde Aydın-İzmir il sınırı boyunca uzanan Aydın Dağları’ nın kuzey bölümü, doğuda, vadinin kuzeyinden inen Bozdoğlar ile birleşir (en yüksek noktası olan Havetdede Tepesi 1.892 m). Batıya doğru alçalan dağlar, Kuşadası Körfezi’ne kadar sokulur. Boncuk Dağı (750 m) batıdaki en önemli yükseltidir. Dağlar, kuzey yamaçta çok dik bir eğimle vadiye iner. Batıda Karaburun Yarımadası, Ege Denizi’nin en önemli çıkıntılarından biridir. Yarımada üzerinde dağlar, kuzey-güney doğrultusunda uzanır: Kuzeyde Bozdağı (1.218 m), güneyde Kıran Dağları üzerinde Keneli Tepe (665 m), Kuşadası Körfezi kıyısında Karacadağ (770 m), Torbalı İlçesi’nin güneyinde Keçikale Tepesi (781 m).

Advertisement
İlin başlıca düzlükleri

İlin başlıca düzlükleri; kuzeyde Madra ve Yunt Dağlan arasında kalan Bergama (Bakırçay) Ovası (kuzeydoğuda Soma’dan Ege kıyısında Çandarlı Körfezi’ne kadar yaklaşık 60 km uzunluğunda, Kınık’ın kuzeyinde 15 km genişliğindedir), Gediz Vadisi boyunca uzanan Gediz Ovası, Menemen Ovası (kıyı boyunca kuzey-güney doğrultusunda 20 km uzunluğundadır) ve Küçük Menderes Irmağı’nın suladığı ovalar, verim gücü yüksek tarım alanlarını oluşturur.

Başlıca ırmaklar; Bakırçay (129 km) Çandarlı Körfezi’nde; Gediz (350 km) İzmir Körfezi’nde; Küçük Menderes (140 km) Kuşadası’nın kuzeyinde bataklık bir alanda denize dökülür. Yağışlı mevsimde ve kar erimelerinin ardından kabararak bazen taşkınlara yol açan bu ırmakların, genelde Akdeniz’e özgü akım düzeni vardır. Seydiköy yakınlarında doğan Melez Çayı, Şirinyer Deresi adıyla Kadifekale’nin güneyinden geçerek İzmir Körfezi’ne ulaşır. Bozdağ’da çöküntü çukurunu kaplayan Gölçük ve Yamanlar Dağı üzerindeki krater gölü (Karagöl) dışında önemli bir göl yoktur. Küçük göllerde kültür balıkçılığı yapılır.

İnciraltı İzmir

Kaynak: commons.wikimedia.org

İklim ve Bitki Örtüsü

Akdeniz ikliminin etkisi altındaki ilde, yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılık ve yağışlı geçer. Denize dik inen dağlar arasında uzanan derin vadiler, Akdeniz ikliminin içerilere sokulmasına olanak sağlar. Yıllık ortalama sıcaklık 17.5°C, en soğuk ay ocak (ort, 8.5°C), en sıcak ay temmuz (ort. 27.9°C), bugüne kadar ölçülen en düşük sıcaklık -8.2°C, ocak 1942) en yüksek sıcaklık 42.7°C, (ağustos 1958) yağış tutarı 691.5 mm’ dir. Yağışların büyük bölümü kış ve sonbahar aylarında düşer. Egemen rüzgâr yönü, yaz aylarında batı, öteki aylarda güneydoğudur. Kıyı kesimi, yaz aylarında serin ve nemli imbat rüzgârlarından etkilenir. Bitki örtüsü, genelde Akdeniz ikliminin egemen olduğu yerlerde yayılan türlerinden oluşur.

Kıyılara kadar inen ormanlar, dağların doruklarına dik yamaçlara gerilemiştir. Ortadan kalkan ormanların yerini Akdeniz çalı türleri (maki) almıştır. İlin öteki yerlerinde de görülen çalı topluluklarını oluşturan türler arasında kermes meşesi, kocayemiş, sandal, sakız teşbih, ardıç, yabani zeytin, menengiç, akçakesme, arguvan, zakkum, kayacık, kızılcık, geyik dikeni, sayılabilir. Yamanlar Dağı üzerinde çalı türleri genelde 300-400 m’ ye kadar çıkar. 100-900 m arasındaki yükseltilerde, Nif Dağı’nda 450-600 m arasında, öteki dağlık yörelerde parçalanmış, dağınık ya da küçük topluluklar biçiminde kızılçam ormanları yayılır. Yaklaşık 20 yıldır süregelen ağaçlandırma çalışmaları sonucu, İzmir İli’ nde de çeşitli yerlerde kızılçam ormanları kazanılmıştır. Yer yer tüylü meşe, mazı meşesi, palamut meşesi topluluklarına rastlanır. 800-900 m’den sonra karaçam ormanları başlar; Bergama Kazak Yaylası’nda fıstık çamı ormanları, Bayındır ve kuzey yamaçlarında seyrek kestane toplulukları görülür.

Advertisement

Leave A Reply