Orhan Gazi Kimdir? Orhan Gazi Dönemi

1

Orhan Gazi Kimdir? Osmanlı Padişahlarının 2. si olan Orhan Gazi’nin hayatı, Orhan Gazi dönemi önemli olaylar hakkında bilgi.

Orhan Gazi

Orhan Gazi

ORHAN GAZİ (1281 -1362)

Osmanlı padişahlarının 2.sidir. Sonradan padişah sayılmış, hayatında böyle bir unvan taşımamıştır, çünkü Osmanlı devleti henüz imparatorluk derecesinde büyümemişti. Orhan Gazi, Osmanlı Devleti’nin kurucusu Orhan Gazi Osman Gazi‘nin oğludur. Babasının zamanında başkomutandı. Osman Gazi’nin ölümü veya tahtı oğluna bırakması üzerine, 1324’te, 8.000 kilometrekarelik Osmanlı Beyliği’nin başına geçti.


İki yıl sonra, Bursa’nın yıllarca süren ablukası sonuca erdi; şehir alındı. Başkent buraya getirildi. Böylece, Osmanlı Beyliği Marmara’ ya iyice sokulmuş, kuzeybatı Anadolu’daki Bizans toprakları arasına kama şeklinde girmiş oluyordu. Bursa’da ilk Osmanlı sikkesini kestiren Orhan Bey, burasını «Bey Sancağı» adıyla, küçük oğlu Murat Bey’e verdi. Büyük oğlu Şehzade Süleyman Paşa ordunun başındaydı; kardeşi Alâettin Bey de, devletin idari, mali ve askeri düzeniyle uğraşıyordu.

Pelekanon Savaşı

Osmanlılar’ın baş döndürücü gelişmesi karşısında Bizans imparatorluğu şiddetle savunma ihtiyacını duydu. 1329 mayısında, Hıristiyanlığın kutsal şehirlerinden olan İznik’i da Orhan Gazi’nin alması, yalnız Bizans’ı değil, Avrupa’yı da altüst etti. Türkler’i İznik’ten, mümkünse Bursa’dan çıkarmak üzere, imparator III. Andronikos Paleologos, Osmanlılar’ın üzerine yürüdü.

Orhan Gazi, Pelekanon mevkiinde (bugünkü Maltepe’de) Bizans ordusunu karşıladı, hızla taarruza geçti. İmparator’un yaralanıp savaş alanından ayrılması üzerine, Bizans ordusu bozuldu, bu arada iki prens öldü, İmparator’un karargâhı Türkler’in eline geçti. Orhan Bey, düşmanın arkasını bırakmadı, Bizans
ordusunun hemen bütün döküntülerini Üsküdar’a can atmadan yakalayıp imha etti. Pelekanon, Osmanlılar’ın kazandığı ilk büyük meydan savaşıdır.

Orhan Gazi, 1334’te Gemlik’i, 1335’te Armutlu’yu, 1337’de de İzmit’i aldı. Doğu Marmara bölgesinden sonra Güney Marmara’yı da ele geçirmek azmiyle, Karasioğulları’nın üzerine yürüdü; böylece Bizans’ı güneyden de tamamen sarmış oluyordu. Balıkesir, Çanakkale, Bergama dolaylarını elinde bulunduran Karasıoğulları Türk Beyliği 1340’ta Osmanlılar’ın yüksek egemenliğini tanıdı. Bir müddet sonra da Orhan Gazi, bu beyliği tamamen ortadan kaldırdı. Bu fetihlerle 1340’a doğru Osmanlı devletinin toprakları 15.000 km2’yi buldu.


Rumeli’ye Geçiş

1354’te bütün Türk tarihinin en önemli birkaç olayından biri sayılan Rumeli’ye Geçiş gerçekleşti. Orhan Gazi’nin büyük oğlu Süleyman Paşa’nın 1349’da başlıyan geçişleri, artık kesin bir fetih ve yerleşme siyasetine döndü. Gelibolu Yarımadası’na hâkim görünen Türkler, kuzeye doğru ilerlemek üzere büyük bir faaliyete başladılar; hedef, Trakya idi. 1357’de Orhan Gazi’nin küçük oğlu Murat Bey, Lüleburgaz’la Çorlu’yu da aldı. 1359’da Süleyman Paşa’nın ölümü üzerine Rumeli fütuhatına Murat Bey başkomutanlık etmeye başladı.

Türkler İstanbul’da

Öte yandan, Bizans’la münasebetler gitgide sıkılaşmıştı. Orhan Bey, 1347’de 6.000 kişilik bir Türk birliğini imparator VI. İoannis Kantakuzinos’un emrine vermişti. Rumeli’ye çıkıp Karadeniz kıyılarında Bulgarlar’ı geriye atan bu kuvvetler, Edirne’ye girdiler, bu önemli şehri Bizans’a yeniden kazandırdılar. 1345’te Edirne’de bir ayaklanma olmuş, ahali asilzadeleri kılıçtan geçirmişti. Bizans idaresinden memnun olmayan halk, Türkler’in şehre girerken gösterdiği düzene hayran kalmıştı. Osmanlı devlet teşkilâtının bin yıllık Bizans’ınkinden üstün olduğunu Rumeli Hıristiyanları gözleriyle gördüler, bu etkiden kendilerini kurtaramadılar. Bundan sonra VI. loannis, bu 6.000 Türk askerini yanına aldı, Paleologos hanedanına darbe vurarak 3 şubat 1347 günü, hava karardıktan sonra, İstanbul’a girdi. 6.000 Türk askeri, bu ünlü başkente, bağlaşık sıfatıyla, ilk defa ayak basmış oluyordu.

Orhan Gazi Üsküdar’da

1346 mayısında Orhan Gazi, VI. Ioannes’in 13 yaşındaki kızı Prenses Theodora ile evlendi. Böylece, Osmanlılar’la Bizans arasındaki münasebet, en sıkı derecesini buldu. 1347 yazında Orhan Bey, Üsküdar’a geldi; karşı kıyıdan İstanbul’u seyretti. Üsküdar’a gelip kendisiyle görüşen İmparator’un İstanbul’a davetini kabul etmedi, Bursa’ya döndü.

1347’de Osmanlı Türkleri, Çanakkale Boğazı’nın kilidi olan İmroz adasına bir çıkartma yaptılarsa da, geri çekilmek zorunda kaldılar. 1352’de birkaç Osmanlı gemisi Marmara Denizi’nin ortasındaki küçük Marmara Adaları’nı aldı. Aynı yıl Üsküdar’ı da alıp, Boğaz’ın Asya kıyılarını ele geçiren Türkler, karşı yakadan, dünyanın bin yıldan beri bakışlarını bir an üzerinden çevirmediği muhteşem İstanbul’u seyre başladılar.


1354’te Süleyman Paşa, Ankara’yı aldı. Aynı yıl Bolu da Osmanlı devletine katıldı. Bolu’da da küçük bir Türk beyliği vardı. Osmanlıların stratejik mevkii, düşmanları için korkulacak derecede önem kazanmıştı. 1362 nisanında Orhan Bey Bursa’da 81 yaşlarında ölürken, devlet 102.000 kilometrekareyi bulmuştu.

Orhan Gazi, Osmanlı padişahlarının en çok yaşayanıdır; 7 yüzyıl içinde Osmanlı hanedanından hiçbir kimse 81 yaşına kadar hayatta kalmamıştır. Orhan Gazi’nin saltanatı 38 yıl sürmüştür. Kanuni Sultan Süleyman, Osman Gazi, IV. Mehmet’ten sonra en çok tahtta kalan Osmanlı padişahı da Orhan Gazi’dir. Babasının bütün hayallerini gerçekleştiren Orhan Gazi, Osmanlı hükümdarlarının şüphesiz en büyüklerinden biridir. Oğlu Sultan Murat, onun attığı sarsılmaz temeller üzerine muazzam Osmanlı İmparatorluğunu bir dünya devleti olarak yükseltmiştir. Orhan Gazi’nin 1335’te Bursa’da kurduğu medrese, kısa zamanda İslam aleminin ünlü üniversitelerinden biri durumuna geldi. Orhan Gazi’nin türbesi Bursa’dadır.





1 Yorum

Bir Yorum Yazmak İster misiniz?