Kocaeli Tarihçesi – Tarihi Yerleri

0

Kocaeli ilinin tarihi, tarihçesi. Kocaeli ilinde bulunan tarihi mekanlar, yerler ile ilgili bilgi.

kocaeli-tarihiKOCAELİ TARİHİ; İÖ 1200’lerde Frigler, bölgede uzun süre egemenliklerini sürdürdüler. İÖ 7. yüzyıl başlarında Kimmerler, Frig Devleti’ne son verdiler ve onların ülkesinin büyük bir süre sonra Lidyalılar bölgede egemenlik kurdular. İÖ 7. yüzyılda Trakya’dan gelen ve Trakların bir kolu olan B i tinler, İstanbul Boğazı’ndan Sakarya’ya, Karadeniz’den Marmara’ya kadar uzanan alanda yerleştiler ve bölgenin adı Bitinya oldu. İÖ 546’da Lidya Devleti’ nin ortadan almasından sonra, Kocaeli Bölgesi egemenliği altına girdi. Hellenistik krallıklar arasında İÖ 301’de yapılan İpsos Savaşı’nı kazanan Lysimakhos İÖ 298’de Bitinyalılar tarafından ağır bir yenilgiye uğratıldı. Bitinya Kralı I. Nikomedes, Lysimakhos’un yakıp yıktığı Astakos’un yakınında bir kent kurarak başkentini oraya taşıdı. Bu kente kurucusunun adından kaynaklanan Nikomedia adı verildi. Bitinya Krallığı varlığını İÖ 74’e kadar sürdürdü. Son Kral IV. Nikomedes yaptığı vasiyetle ülkesini Roma İmparatorluğu’na bıraktı. Kartaca Komutanı Annibal İÖ 148’de Romalılara yenilince kaçmak zorunda kaldı ve Bitinya’ya gelerek Kral II. Nikomedes’e sığındı. Roma İmparatoru Diocletianus, çoğu zaman Nikomedia’da hüküm sürdü. Bizans İmparatorluğu döneminde eski önemini yitirdi.

Advertisement

İznik başkent olmak üzere kurulan Anadolu Selçuklu Devleti’nin hükümdarı Süleyman-Şah 1086’da Kocaeli toprakları üzerinden Üsküdar’a kadar ilerledi. Orhan Gazi döneminde İzmit Akçakoca tarafından fethedildi (1326, 1330 ya da 1338’da). Kentin fethi sırasında Akçakoca öldü ve onun anısına bölgeye Kocaeli adı verildi. Ankara Savaşı‘ndan (1402) sonra Timur’un birlikleri buralara kadar gelerek yöreyi yağma ve talan ettiler. Yıldırım Beyazit’in şehzadeleri arasındaki taht kavgalarından yararlanan Bizanslılar tarafından geri alındıysa da 1419’da Çelebi Mehmet tarafından yeniden Osmanlı topraklarına katıldı. Mondros Mütarekesi’nden sonra İngiliz savaş gemileri İzmit’i işgal ettiler. İngiliz kuvvetleri 27 Ekim 1920’de kenti Yunanlılara bırakarak çekildiler. İzmit’in işgali 27 Haziran 1921’e kadar sürdü ve bu tarihte Yunanlılar kenti terk ettiler. Cumhuriyetin ilanından sonra Kocaeli, İzmit merkez olmak üzere il oldu.

TARİHSEL ESERLER: Antik Nikomedia kenti kalıntılarından günümüze yıkılı duvar ileri ulaşmıştır. Orhan Gazi Camisi ile Pertev Mehmet Paşa Külliyesi günümüze en iyi durumda ulaşan Osmanlı dönemi yapılarıdır. İzmit’in en yüksek tepesinde, İç Kale’nin ortasında yer alan Orhan Camisi, bir Bizans kilisesi üzerine oğlu Süleyman Paşa tarafından 1332-1333 arasında yaptırıldı. İzmit’te Osmanlı çağı yapılarının en ünlüsü olan Pertev Mehmet Paşa Külliyesi İstanbul-Ankara Karayolu’nun hemen yanı başındaki Yeni Cuma Mahallesi’ndedir. 1572-1573 arasında yapıldı. Caminin dışındaki tüm yapılar yıkıktır. İzmit’te yukarıda değinilen camilerin dışındakiler özgün görünümlerini yitirmişlerdir. Fevziye Camisi (Fethiye Camisi), İmaret Camisi (Abdüsselam Camisi, Çarşı Camisi), Akçakoca Camisi (Dere Camisi), Hacı Ayvaz Mescidi, Bağçeşme Camisi, Arapzade Camisi, Zeytinli Bahçe Mescidi, Zıbıncı Mescidi, Hüseyin Paşa Camisi (Urgancı Ahmet Çelebi Camisi), Yalı Camisi, Kaptanı-derya Hüseyin Paşa Camisi, Portakal Mescidi ve Turgut Mescidi kentin öteki başlıca camileridir. İzmit’te Osmanlı dönemi hamamlarının büyük çoğunluğu günümüze ulaşamamıştır. Mehmet Bey Hamamı, Yalı Hamamı, Yukarı Pazar Hamamı, Yeni Hamam, Küçük Hamam, günümüze ulaşabilmiştir. Müşir İbrahim Paşa (1339-1341), Canfeda Kethüda Kadın (1243), Hacı Ayvaz Mescidi Çeşmesi ile Mısırlıoğlu Çeşmesi (1135) günümüze ulaşabilen çeşmelerdir. İzmit’in kendine özgü yapıları arasında Abdülaziz Sarayı, Saat Kulesi ve Atatürk Heykeli gelir. Bugünkü İzmit Sarayı, Abdülaziz Sarayı, Av Kasrı, Küçük Saray ve Hünkar Köşkü adlarıyla tanınır. 1875’te Mimar Karabet Amira Balyan tarafından yapıldı. Ampir ve eklektik üslupların karışımı olarak yapılan yapı, iki katlı ve mermer kaplıdır. Saray 1967’de İzmit Müzesi olarak ziyarete açıldı. Saat Kulesi’ni İzmit Mutasarrıfı Musa Kazım Bey, II. Abdülhamit’in tahta çıkışının 25. yıldönümü nedeniyle yaptırdı. Neoklasik üsluptadır.Saat Kulesi’nin altındaki parktaki Atatürk Hey keli’m 1933’te heykelci Nijat Sirel yaptı. Atatürk’ün asker üniformasıyla görüldüğü bu kompozisyonda sağ kolunu öne uzatmış körfeze bakar durumdadır.


Leave A Reply