Lesotho Tarihi

0
Advertisement

Tamamı Güney Afrika Cumhuriyeti ile çevrili durumda olan ve dünyanın en geri kalmış ülkelerinden birisi olan Lesotho ülkesinin tarihi hakkında bilgiler.

Lesotho Bayrağı

Lesotho Bayrağı

Bugün Lesotho olarak adlandırılan bölgenin bilinen en eski halkı Boşimanlardır. Boşimanlar, 18. yüzyıldan önce, daha Nguni boyları Draken Dağları’nı aşıp Caledon Irmağı vadisinde yerleştiklerinde ortadan kaldırılmışlardı. Daha sonra aynı bölgeye Sotho boyları da yerleşti. 19. yüzyılın başlarında, Zuluların önderi Chaka, Zulu İmparatorluğu’nun temellerini attı; Zulular kendilerine karşı çıkan boyların topraklarını yakıp yıktı.

Zulular, Draken Dağları’nı aşarken, öteki Nguni boylan onların önünden kaçmışlardı. Sonunda, soylu olmayan bir aileden geldiği söylenen Stoho önderi Moshoeshoe, Sotho ve Nguni boylarından oluşan bir birlik kurdu ve Zuluları geriletti. Moshoeshoe, krallığını kurmaya başladığında, bu kez yeni istilacılar Boerlerle de savaşma zorunda kaldı. Ülkesini Avrupalı tüccar ve misyonerlere açan Moşoeşoe, krallığını korumanın en iyi yolunun İngiliz korumasına sığınmak olduğuna inandı. 1868’de, Lesotho, İngiliz Krallığı’na ait bir bölge olarak tanındı. Ülke (Basutoland), 1871’de Kap Kolonisi’ne bağlandı. Boyların gelenekleri ve yergilerle ilgili tartışmalar 1880’de bir ayaklanmaya yol açtı. 1883’te barış yeniden sağlandı; 1884’te Basutoland, İngiliz Krallığı’na bağlı ayrı bir koloni durumuna geldi.

1960’ta, ülkeye büyük ölçüde özerklik sağlayan bir anayasa hazırlandı. Bağımsızlık ise ancak 1965 genel seçimlerinden sonra tanındı; bir yıl sonra Lesotho adıyla bağımsız bir ülke olması ve Moşoeşoe’nin soyundan gelen kişinin en büyük reis olarak tahta çıkması onaylandı. Ülkenin bağımsızlığını elde etmesinden (Ekim 1966) sonra, Başbakan Leabua Jonathan, Güney Afrika ile iyi ilişkiler kurulması için çaba gösterdi; politik konularda kralın yetkisi sınırlandı.

Jonathan, 1970 genel seçimlerinde yenilgisi kesinleşince, anayasayı askıya alarak siyasal muhalefeti susturdu ve Kral II. Moşoeşoe’yi geçici bir süre için sürgüne gitmeye zorladı. Leabua, iç savaş tehlikesinin baş göstermesi üzerine, II. Moşoeşoe’yi yeniden başkan yaptı, ancak yetkilerini sınırladı. Sürgündeki muhalif Basuto Kongre Partisi’nin askeri kanadını oluşturan Lesotho Kurtuluş Ordusu’nun, zaman zaman yönetimi devirme eylemleri (1980-1985), Güney Afrika’nın desteğiyle kanlı biçimde bastırıldı.

Advertisement

Ocak 1986’da, kansız bir darbeyle yönetimi ele geçiren Lesotho Silahlı Kuvvetler Başkomutanı Metsing Lekhanya, kral ile anlaşarak yeni anayasanın yürürlüğe girişine kadar tüm politik etkinlikleri askıya aldı (Mart 1986). Leabua Jonathan’ın ölümü (Nisan 1987), yönetimi rahatlattı. Papa II. Jean Paul’ün ülkeyi ziyareti sırasında (Ekim 1988), yönetim karşıtları, bir otobüs dolusu insanı rehin aldılar. Ancak rehineler, Güney Afrika komandoları tarafından kurtarıldı. Başbakan Lekhanya’nın adının bazı yolsuzluklara ve bir cinayete karışması, Güney Afrika yandaşı politika izlemesi, 1989’da yönetim karşıtı hareketlerin yeniden tırmanışa geçmesine yol açtı. 1990’da kral ve askeri konsey arasında çıkan anlaşmazlıkların ardından General Lekhanya Kral Moşoeşoe’yi İngiltere’ye sürgüne gönderdi. Kasım’da ise kralın oğlu III. Letsie tahta çıkardı.


Leave A Reply