Efendi Nedir? Efendi Kelime Anlamı

0

Efendi nedir? Efendi kelime anlamı ve efendi ne anlama gelmektedir? Efendi ne demek? Efendi terimi ile ilgili olarak kısaca bilgi veren yazımız.

Osmanlı idare teşkilâtında ilmiye sınıfının taşıdığı ünvandır. (Bu sözün Rumca «aphentes» (kendi başına buyruk) kelime ve unvanından geldiğini ileri sürenler vardır). Birçok imtiyazları bulunan ilmiye sınıfı, bugünkü adliye, millî eğitim ve diyanet işlerinin tümüyle uğraşırdı. En büyükleri Şeyhülislâm Efendi idi.

Advertisement

Tanzimat’tan sonra şehzadelere, yani Osmanoğulları prenslerine de «Efendi» denilmiştir. Daha önce şehzadeler hakkında da bazan kulanılan «sultan» ve «han» unvanları, Tanzimat’tan sonra yalnız padişahın şahsına ayrılmış, prensler hakkında kullanılması yasak edilmiştir, imparatorluğun padişahtan sonra ikinci şahsiyeti olan, fakat devlet işleriine hiç karıştırılmıyan şehzadelerin en büyüğüne (veliahta) bile «Abdülâziz Efendi», «Murat Efendi» denirdi.

Askerî sınıfta da binbaşıdan küçük rütbeli subaylara (teğmen ve yüzbaşılara) «Efendi» diye hitap edilirdi; «binbaşı» olunca kendilerine «Bey» diye hitaba başlanırdı. Bunlar, Harbiye mezunu subaylar içindi; alaydan yetişme subaylara «Ağa» denirdi. Orta ve yüksek Öğretim öğrencilerine de öğretmenleri tarafından isimleriyle hitap edilmez, «efendi» denirdi.

Bu kelime, başka unvanlardan sonra da getirilip, nezaket amacıyla yapılan bir mübalâğa teşkil ederdi: Sultanefendi (yalnız Osmanlı prensesleri hakkında), Paşaefendi, Ağaefendi gibi; bugün yalnız «beyefendi» ve «hanımefendi» deyimleri yaşamaktadır. «Efendi adam», «efendiden adam» deyimlerindeki anlam da kelimenin nezaket mübalâğası olarak kullanılmasını açıklar.

Advertisement


Leave A Reply