Talcott Parsons Kimdir?

0

Talcott Parsons kimdir? Modern sosyolojideki bir çok akımı etkilemeyi başarmış olan Amerikalı sosyolog Talcott Parsons hayatı hakkında bilgi.

Talcott Parsons Kimdir?

Talcott ParsonsTalcott Parsons (d. 13 Aralık 1902, Colorado Springs, Colorado, ABD – ö. 8 Mayıs 1979, Münih, Batı Almanya), ABD’li sosyolog. Geliştirdiği toplumsal eylem kuramıyla modern sosyolojideki çeşitli düşünce akımlarını etkilemiş, deneysel araştırmalardan çok, toplumun çözümlenmesine yönelik genel kuramsal sistemlerle ilgilenmiştir.

Advertisement

1924’te Amherst College’dan mezun olduktan sonra London School of Economics and Political Science’da öğrenim gördü. Doktorasını 1927’de Heidelberg Üniversitesi’nde tamamladı. Öğretim üyesi olduğu Harvard Üniversitesi’nde, emekliliğine (1973) değin çeşitli görevler üstlendi. Önce iktisat dersleri verdi. 1931’de sosyoloji dersleri vermeye başladı. 1944’te profesörlüğe getirildi. 1946-56 arasında, yeni kurulmuş olan toplumsal ilişkiler bölümünün başkanlığını yürüttü. 1949’da Amerikan Sosyoloji Derneği’nin başkanlığını yaptı. Klinik psikoloji ve toplumsal antropolojiyle sosyolojiyi birleştirerek toplum bilimlerinde bugün de geçerliliğini koruyan bir yaklaşım geliştirdi.

İlk önemli çalışması olan The Structure of Social Action’da (1937; Toplumsal Eylemin Yapısı) Alfred Marshall, Vilfredo Pareto, Lmile Durkheim ve Max Weber gibi Avrupalı düşünürlerin çalışmalarından öğeler alarak toplumsal eylemde bireysel seçime dayalı sistematik bir kuram geliştirdi. Bireylerin çeşitli değerler ve eylemler arasından kısmen de olsa özgürce seçim yapabileceğini savundu. Sosyoloji kuramının alanını, Freud ve Max Weber’de olduğu gibi içsel kişilikle değil, toplumun geliştirdiği kurumların dışsal yapılarıyla ilgili olarak tanımladı. Bu yapılar hem toplumsal eylemi belirleyici rol oynuyor, hem de toplumsal eylem aracılığıyla süreklilik kazanıyordu. The Social System (1951; Toplumsal Sistem) adlı yapıtında büyük ölçekli sistemler, toplumsal düzen, bütünleşme ve denge sorunlarıyla ilgili çözümlemelere yönelen Parsons bir toplumsal sistemin yapılarını oluşturan karşılıklı ilişki ve etkileşim içindeki birimlerin, o sistemin gelişmesine ve sürdürülmesine hangi araçlarla katkıda bulunduğunu inceleyen bir yapısal-işlevsel çözümleme yöntemi geliştirdi.

Öbür çalışmaları arasında Essays in Socio-logical Theory (1949, yb 1954; Sosyoloji Kuramı Üzerine Denemeler), Structure and Process in Modern Societies (1960; Modern Toplumlarda Yapı ve Süreç), Societies: Evolutionary and Comparative Perspectives (1966; Toplumlar: Evrimsel ve Karşılaştırmalı Yaklaşımlar), Sociological Theory and Modern Society (1967; Sosyoloji Kuramı ve Modern Toplum), Politics and Social Structure (1969; Siyaset ve Toplumsal Yapı) ve The American University (1973, Gerald M.Platt ve Neil J.Smelser ile birlikte; Amerikan Üniversitesi) sayılabilir.

Advertisement


Leave A Reply