Çözümleyici Çizelge İle Denetleme

0

Çözümleyici çizelge nedir? Çözümleyici çizelge konu anlatımı, özellikleri, de morgan kuralları, örnekler.

Çözümleyici Çizelge

Çözümleyici çizelge, bir ya da birden çok önermenin adım adım bileşenlerine ayrılması yani çözümlenmesi kuralına dayanır.

Çözümleyici çizelgede iki türlü açılım vardır: Alt alta yazma ve çatal açma.

✓ Tümel Evetleme Önermesinin Çözümleme Kuralı: Verilen önermenin bileşenleri alt alta yazılarak çözümlenir.

cozumleyici-cizelge-1

✓ Tikel Evetleme Önermesinin Çözümleme Kuralı: Çatal açma kuralıdır.

cozumleyici-cizelge-2

Değilleme (~), koşul (⇒) ve karşılıklı koşul (⇔) eklemi almış önermeleri, öncelikle tümel evetleme (∧) veya tikel evetleme (∨) şekline çevirip sonra çözümleyici çizelgeyi kurmak gerekir. Bu durumda önermelerin eşdeğerlilikleri alınarak çözümleme işlemine geçilir.

Eşdeğerlik (De Morgan) Kuralları

✓ Tümel Evetleme Önermesinin Değillemesinin Çözümleme Kuralı:

de-morgan-1

✓ Tikel Evetleme Önermesinin Değillemesinin Çözümleme Kuralı:

de-morgan-2

✓ Koşullu Önermenin Çözümleme Kuralı:

de-morgan-3

✓ Karşılıklı Koşullu Önermenin Çözümleme Kuralı:

de-morgan-4

✓ Koşullu Önermenin Değillemesinin Çözümleme Kuralı:

de-morgan-5

✓ Karşılıklı Koşullu Önermenin Değillemesinin Çözümleme Kuralı:

de-morgan-6

Çözümleyici Çizelge İle İşlem Yaparken Uyulması Gereken Kurallar

1. Çözümlemede alt alta yazmanın çatal açmaya göre önceliği vardır.

2. Önerme kalıbında önce ana eklem, sonra ara eklem açılır.

3. Önermeler, çekirdek önerme (p, q, ~p, ~q) durumuna gelinceye kadar açılır.

4. Açılım işlemi bittikten sonra en uçta kalan çekirdek önermenin kendi kolundan yukarıya doğru takip edilir. Bu yollarda bir önermenin kendisi ve değili (p ve ~p gibi) yani çelişkili bir ifade varsa o yol kapanır.

5. Kapalı yollar “x” işaretiyle gösterilir. Açık yollar olduğu gibi bırakılır.

6. Çözümleyici çizelgede kapalı olan yollar yanlış, açık olan yollar doğru yorumları gösterir.


Leave A Reply