Osmanlı Padişahı III. Mustafa Hayatı ve Dönemi Hakkında Bilgi

0
Advertisement

Osmanlı padişahı III. Mustafa ile ilgili bilgiler. Üçüncü Mustafa döneminde yşnmış olan siyasi olaylar ve savaşlar hakkında bilgiler.

III. Mustafa

III. Mustafa

MUSTAFA III, Osmanlı padişahı (28 Ocak 1717 îstanbul-21 Ocak 1774 İstanbul). Padişahlık dönemi: 1757-1774. Babası III. Ahmet, annesi Mihrişah Sultan’dır. I. Mahmut ve III. Osman dönemlerinde sarayda kapalı bir yaşam sürdürdü ve öldürülme korkusu içinde yaşadı. III. Osman’ın ölümü üzere 3 Ekim 1757 günü de Osmanlı tahtına oturdu. Tahta geçtiği sırada ülkenin iç ve dış durumu kötü bir durumdaydı.

Anadolu’daki leventler ortalığı kasıp kavuruyorlardı. Sivas Valisi Feyzullah Paşa’nın giriştiği harekât sonucunda eşkıyanın büyük bir bölümü ezildiyse de istenilen huzur elde edilemedi. Uzak eyaletlere gönderilen valilerin devlet otorisetisini kuramamaları, büyük huzursuzluklar yaratıyordu. Gelişmeleri yakından izleyen III. Mustafa, Koca Ragıp Paşa’yı sadrazamlıkta bıraktı, birlikte, çeşitli kesimlerde yenileşme hareketlerine giriştiler.

Maliye, yönetsel mekanizma ve askerlik alanında ıslahat, hazinenin doldurulması, III. Mustafa’nın birinci hedefi haline geldi. Harem ve sarayın masrafları kısıldığı gibi, esham adıyla yeni bir gümrük vergisi konuldu. III. Mustafa, ordunun yenilenmesine ağırlık verdi. Yeniçerilerin düzene girmesi için çalışmalar yaptı, bir topçu sınıfının kurulması için çaba harcadı. Baron de Tott’dan yararlandı.

1773’te Mühendishane-i Berri-i Hümayun’u açtırdı. Tersanenin yeni bir yönetim ve işlev kazanması için düzenlemeler yaptı. Halkın kılık ve kıyafetleriyle de ilgilendi. Rum, Ermeni ve Yahudilerin kılık ve kıyafet konusunda eski geleneklerine dönmelerini buyurdu. III. Mustafa’nın düşüncelerinden biri de Süveyş Kanalı’nı açtırmaktı. Sapanca Gölü üzerinden İzmit Körfezi’ni Karadeniz’e bağlama girişimi de sonuçlanmadı.

Advertisement
İstanbul’un bayındırlığı için de çalışmalar yapıldı, yeni su bentleri kuruldu.

Mekke’ye de bol su sağlayan düzenlemeler yapıldı. Annesi Mihrişah Sultan için Üsküdar’da, kendi adına Laleli’de birer cami yaptırdı. 1739 Belgrat Antlaşmasın’ndan sonra sağlanan barış ortamını sürdürmek amacıyla çaba harcadı. Yedi Yıl Savaşlarından sonra, Rusya’nın Gürcistan üzerinde baskılarını artırması, Osmanlı sınırlarına karışması ve bazı kaleler yapması üzerine Osmanlı Devleti, savaş durumuyla karşı karşıya kaldı. Osmanlı-Rus Savaşı, III. Mustafa’nın ölümüne kadar sürdü.

1770’te Momteperi ve Kartal’da Osmanlı Orduları yenilgiye uğradılar. B altık Denizi’nden hareket eden bir Rus donanması da Çeşme önlerinde Osmanlı Donanması’nı yaktı. 1771’de Gazi Hasan Paşa’nın komutanlığında Osmanlı Orduları Özi Eyaleti’nde bazı başarılar kazandılarsa da, Babadağı’nda kışlayan Osmanlı Ordusu’na saldıran Ruslar, ağır kayıplar verdirdiler. Daha sonra kendilerine bağımsızlık vereceklerini vaat ederek Kırım’a girdiler ve Orkapı Kalesi’ni ele geçirdiler.

III. Mustafa iyi bir komutan örneği veren Muhsinzade Paşa’yı yeniden sadrazamlığa getirdi. 1772’de, Avusturya ve Prusya devletleri araya girerek, Osmanlı-Rus barışının imzalanmasını istediler. Ancak Rusların koşulları çok ağır olduğundan görüşmeler kesildi. Yeniden başlayan savaşlar da Osmanlı Devleti’nin sürekli yenilgileriyle sonuçlandı. Bu ortamda I. Abdülhamit padişah oldu. III. Mustafa Cihangir mahlası ile şiirler yazdı. Yıldızların etkisine de büyük bir inancı vardı. Avrupa’dan yıldız bilimi ile ilgili çeşitli kitaplar getirterek bunlarla uğraştı.

Advertisement

Leave A Reply