Sarımsak Nasıl Yetiştirilir? Özellikleri Kullanımları Yararları Hakkında Bilgi

3
Advertisement

Sarımsak nasıl bir bitkidir? Sarımsak nasıl yetiştirilir, kullanımı, yararları, özellikleri, tarihçesi hakkında bilgi.

sarımsak

Kaynak: pixabay.com

Sarımsak Hakkında Bilgi

Yemeklere çeşni vermek, taze olarak da yenmek üzere yetiştirilen bir bahçe bitkisidir. Birçok bakımdan soğana benzer. Her çeşit toprakta kolayca yetiştirilirse de daha çok kumlu toprakları sever. Asya’dan bütün dünyaya yayılmıştır, özellikle Akdeniz kıyısındaki ülkelerde yetiştirilir.

Sarımsağın toprak altındaki başı, asıl sarımsak soğanıdır. Bu soğan birçok dişlerden meydana gelmiştir. Bu dişlerin her biri bir soğancık olduğundan, bunlar yere dikilerek çoğaltılır. Baharda süren sarımsaklar yeşil yapraklarından tutup çekilerek topraktan çıkarılır. Körpelerinin yenecek kısımları düz, ince uzundur. Bunlar kısa zamanda gelişip yuvarlak hale gelirler.

Yurdumuzda sarımsak hemen her yerde yetişirse de pastırmacılıkta çimenin hazırlanmasında faydalanıldığından daha çok Kayseri yakınlarında bol miktarda yetiştirilmektedir. Ayrıca Kastamonu Taşköprü sarımsakları dünyaca ünlüdür.

sarımsak

Kaynak: pixabay.com

Faydaları ve Kullanımı

Sarımsağın tazesi de, kurutulmuş dişleri de iştah açıcı olarak kullanılır. Ayrıca, damarları genişletici, mikrop öldürücü özellikleri de vardır. Sarımsağın içindeki kokulu bir yağ ona özel sert bir koku verir. Bazı Doğu ülkelerinde kurutulup toz haline getirilen sarımsak baharat olarak da kullanılır. Ayrıca, sarımsak dişlerini unla sulandırıp döverek, kırılmış porselenleri yapıştırmakta kullanılan bir zamk elde edilir.

Advertisement

Sarımsağın kokusu, içindeki aliyi sülfür maddesinden ileri gelir. Bu maddenin tansiyonu düşürücü etkisi vardır. Tansiyonu yüksek birçok kimselere bundan dolayı sarmısak yemeleri salık verilir. Yalnız, sarımsağın bu özelliği bugünkü tansiyon düşürücü ilâçlar yanında önemini kaybetmiş, eskiden sarmısak özünden yapılmış birçok ilâçlar artık bırakılmıştır.

Sarmısak ayrıca saçkıran için de ilâç olarak kullanılabilir. Saçların döküldüğü yere ortasından kesilmiş bir diş sarmısağı sürmek çok defa iyi gelir. Sarımsağın mikrop öldürücü, ishali kesici özellikleri de vardır.

Sarmısak, soğanla birlikte, ev bahçelerinde en çok, en kolay yetiştirilen bitkilerin başında gelir. Soğanları dişlere ayrılarak suyu iyi geçiren, kumlu, besili topraklara 3-4 santim derinliğe dikilir. Toprak killi olursa, su iyi süzülemeyeceği için sarımsağı çürütür. Sıcak yerlerde kışın, soğuk yerlerde baharda dikilmelidir. Bir iki kere hafifçe çapalanır, ara sıra su verilir. Havalar yağışlı giderse ayrıca su vermek istemez. İki ay sonra taze sarmısak elde edilir. Bunlardan kuru sarmısak olarak kışa saklanmak istenilenler toprakta bırakılır, başların irileşmesi beklenir. Sonra yerlerinden sökülerek demet yapılır, kuruması için güneşe asılır. En irileri tohumluk olarak saklanır.

sarımsak

Kaynak: pixabay.com

Nasıl Yetiştirilir?

  • Yer donmadan yaklaşık dört ila altı hafta önce sonbaharda sarımsak ekmeyi planlayın.
  • Toprağı en az 20 cm derinliğe kadar gevşeterek hazırlayın ve biraz yavaş salınan, granül organik gübre ile karıştırın.
  • Dikimden hemen önce, sarımsak başlarını tek tek karanfillere ayırın ve her bir karanfilin üzerine mümkün olduğunca sağlam kağıt kaplaması bırakın.
  • Bitki karanfilleri 7 cm ila 10 cm derinliğinde, sivri uçları yukarı bakacak şekilde onları yönlendirin.
  • Toprağı çökeltmek için yavaşça sulayın ve ardından yatağı 10 cm ila 15 cm saman tabakasıyla örtün. Hava sıcaklıkları düşse bile toprak, yeni ekilen karanfillerin zemin donmadan önce kök oluşturmasına yetecek kadar sıcak kalacaktır. Bazen sonbaharda bazı yeşil filizlerin oluştuğunu görürsünüz; bu iyi ve bitkilere zarar vermez.
  • İlkbaharda ciddi bir şekilde büyümeye başlayacaklar.
  • Önümüzdeki ilkbahar ve yaz, yatağı otlanıp sulayın.
Hasat Etmek

Sarımsağın ne zaman hasat edilmeye hazır olduğunu belirlemek, yetiştirmenin en zor kısımlarından biridir. Çok erken hasat ederseniz, karanfiller küçük ve gelişmemiş olacaktır (kesinlikle kullanılabilir ancak mümkün olduğu kadar büyük ve dolgun değildir). Çok uzun süre beklerseniz, kafalar kurudukça karanfiller ayrılmaya başlayacak ve kafa sıkı ve sert olmayacak (bu da bir felaket değil, ancak karanfiller çürümeye ve kurumaya karşı daha savunmasız olacaklar).

Advertisement

Büyüme mevsimine ve nerede yaşadığınıza bağlı olsa da, sarımsak genellikle temmuz ayı sonunda hasat edilmeye hazırdır.

Tarihçesi

Sarımsak çok eski çağlardan beri bilinen bir bitkidir. Bu arada Eski Mısırlılar sarımsak yetiştirirlerdi. Eski Yunanlılar, Romalılar ise sarımsağı makbul tutmazlar, sarımsak yemiş bir kimseyi fena kokusundan ötürü, tapınaklara sokmazlardı. Ortaçağ İspanyası’nda da sarımsak yiyen asillerin bir ay saraya girmeleri yasak edilirdi.


3 yorum

  1. Nuri Hakan Tataroğlu on

    ACABA AKRABAMI
    SARMISAĞI SOYMASI BİRAZ ZOR
    SARMISAĞIN İYİSİ SARICA HAFİF MOR
    SARMISAĞIN FAYDASINI KULLANANA SOR
    SARMISAĞI SEVENLER YEMEKLERE BOLCA KOR
    SARMISAK İLE SOĞAN ACABA AKRABAMI
    SARMISAĞI ÇİĞ YERSEN TADI ACIMI
    SARMISAK KİMİ HASTALIKLARIN İLACIMI
    SARMISAK SİYAHLAŞTIRIRMI BEYAZLAMIŞ SAÇIMI

    Ankara, 27.01.2021, Nuri Hakan Tataroğlu gezgin bezgin sezgin gurme halk ozanı aşık Koca Hoca fanibirferdizat tarafından yazılan özel özgün güzel ibretlik bu şiirin okunmasını tavsiye ederim, yorumlarınızı bekliyorum.

  2. Nuri Hakan Tataroğlu on

    Bu şiirimi yayınlayan nkfu.com sitesi yöneticisine teşekkür ederim, sitenizde faydalı bilgiler bulunmaktadır.

    • Asıl ilgi, alakanız ve tabii ki şiirleriniz için bizler teşekkür ederiz.

      Çalışmalarınızda kolaylıklar ve başarılar dileriz.

      NKFU Ekibi

Leave A Reply